Μια νέα ώσμωση ουμανισμού και ριζοσπαστισμού

Standard

της Μαρίας Κουρούκλη

Έργο του Ανρί Ματίς

 Η ιστορική επιστήμη στην Ελλάδα διατηρεί στενές σχέσεις με τον γαλλικό πανεπιστημιακό και ερευνητικό χώρο. Πολλοί σημαντικοί έλληνες ιστορικοί φοίτησαν στο Νεοελληνικό Ινστιτούτο της Σορβόννης, την Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales, το 8ο Πανεπιστήμιο του Παρισιού (στη Vincennes και αργότερα στο Saint Denis) ή το 10ο Πανεπιστήμιο, τη Nanterre.

Στη διάρκεια της δικτατορίας και στα πρώτα χρόνια της μεταπολίτευσης, η ιστορική έρευνα που αφορούσε την Ελλάδα γινόταν εν πολλοίς στη Γαλλία, όπου κυριαρχούσε η σχολή των Annales. Πρόκειται για μια θεώρηση του ιστορικού γίγνεσθαι μέσα από την ιδέα της μακράς διάρκειας, των διαχρονικών διαδικασιών που διαμορφώνουν τις κοινωνίες, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην καθημερινή ζωή των απλών ανθρώπων και των τοπικών κοινωνιών και τις ιδέες, συνήθειες και νοοτροπίες που τους χαρακτήριζαν. Η γαλλική ιστορική σχολή αναπτυσσόταν στο ιδιαίτερο πολιτικό και πολιτιστικό περιβάλλον της πρώτης μετααποικιακής περιόδου (Πόλεμος της Αλγερίας και του Βιετνάμ, αποχώρηση των γαλλικών δυνάμεων από τις αφρικανικές αποικίες) και της ανόδου της Αριστεράς στο εσωτερικό της χώρας, της συμμαχίας Σοσιαλιστικού και Κομμουνιστικού Κόμματος και εν τέλει της νίκης των σοσιαλιστών στις προεδρικές εκλογές το 1981. Οι γάλλοι ιστορικοί πρότειναν πρωτοπόρες μεθόδους ιστορικής ανάλυσης στη διάρκεια μιας ιδιαίτερης στιγμής της γαλλικής κοινωνίας: όταν, από τη μια μεριά, από αποικιοκρατική δύναμη ξαναβρίσκει τη διάσταση έθνους-κράτους και, από την άλλη, όταν διαμορφώνεται ανάμεσα στους διανοούμενους μια νέα ώσμωση ουμανισμού και ριζοσπαστισμού, που χαρακτηρίζει τους γάλλους και τους ξένους διανοούμενους οι οποίοι συμμετέχουν στην πολιτική και πολιτιστική αυτή μεταμόρφωση.

Αυτό το πνεύμα μεταφέρουν, μεταξύ άλλων, μετά τη μεταπολίτευση οι παλιννοστούντες από τη Γαλλία ιστορικοί, που στελεχώνουν τα πρώτα ερευνητικά κέντρα και πανεπιστημιακά τμήματα στην Ελλάδα. Η ιστοριογραφία στις δύο χώρες δεν ακολούθησε παράλληλες διαδρομές, όμως πολλοί από τους ερευνητές και διδάσκοντες στις δύο χώρες έχουν τακτικές επαφές. Το συνέδριο που οργανώνεται στις 17-19 Μαΐου, αποσκοπεί σε μια κριτική καταγραφή των σχέσεων αυτών και σε μια προβολή στο μέλλον: ποιες θεματικές, ποιες μέθοδοι, ποιοι κεντρικοί άξονες διαμορφώνονται στη σημερινή ιστορική έρευνα; Τι έχουν να κερδίσουν οι μεν και οι δε από τη συγκριτική θεώρηση;

Η Μαρία Κουρούκλη είναι κοινωνική ανθρωπολόγος, διευθύντρια νεοελληνικών σπουδών στη Γαλλική Σχολή Αθηνών


Μια σκέψη σχετικά μέ το “Μια νέα ώσμωση ουμανισμού και ριζοσπαστισμού

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s