Αρετή/αμαρτία και Χρυσή Αυγή

Standard

του Αλέξανδρου Κεσσόπουλου

Μιχαήλ Άγγελος, «Kαταραμένη ψυχή στην Κόλαση», λεπτομέρεια από την τοιχογραφία της Δευτέρας Παρουσίας στην Καπέλα Σιξτίνα, 1536-1541

Την τελευταία διετία, η Χρυσή Αυγή έχει αναπτύξει μια εντυπωσιακή πολιτική δυναμική, παρά το γεγονός, ή μάλλον και λόγω του γεγονότος, ότι προσφεύγει απροκάλυπτα στη χρήση βίας, εναντίον τόσο των πολιτικών της αντιπάλων όσο και των μεταναστών. Αφετηρία για να ερμηνεύσουμε την άνοδό της, μπορεί να αποτελέσει η ανίχνευση του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνονται τη δράση και τον λόγο της υποστηρικτές της, οι οποίοι προφανώς προσλαμβάνουν την πρακτική των ξυλοδαρμών ή των απειλών άσκησης φυσικής βίας ως ανεκτές ή ακόμη και αναγκαίες. Με δεδομένο όμως ότι η στρατηγική επιδίωξη της Χρυσής Αυγής, ο μετασχηματισμός της Ελληνικής Δημοκρατίας σε φασιστικό κράτος, εμπνέει αναμφισβήτητα μια πολύ μικρότερη μερίδα της ελληνικής κοινωνίας από την εκλογική καταγραφή του 7%, πρέπει να εντοπίσουμε τα σημεία ακροδεξιάς ιδεολογίας, τα οποία, λόγω της συνάφειάς τους με πτυχές του κυρίαρχου λόγου, γίνονται αντιληπτά από αρκετούς πολίτες ως «λογικά».

Ειδικότερα, είναι χρήσιμο να εστιαστεί κανείς στην αντιπροσωπευτική δύναμη που διαθέτουν τα βασικά συνθήματα του χώρου αυτού, δηλαδή το «Έξω οι ξένοι» και το «Αλήτες, προδότες, πολιτικοί», προκειμένου να ερευνήσει πώς  συνδέονται με τον τρόπο που οι άνθρωποι διαπαιδαγωγούνται, από πολύ μικρή ηλικία, να οργανώνουν τη σκέψη τους και να αντιλαμβάνονται τον κόσμο. Έτσι, η ευκολία με την οποία διεισδύει ο ακροδεξιός λόγος στο μυαλό και την ψυχή των πολιτών μπορεί να αναχθεί, όχι φυσικά κατά τρόπο ευθύγραμμο, στο θρησκευτικό και το πατριωτικό συναίσθημα, που καλλιεργούνται κατά προτεραιότητα από το σχολείο. Εάν όμως είναι προφανές ότι ο ελληνοκεντρικός χαρακτήρας της εκπαίδευσης  διαμορφώνει το ιδεολογικό υπόβαθρο στο οποίο μπορεί εύκολα να στηριχθεί ένας ξενοφοβικός και ρατσιστικός λόγος, δεν είναι εξίσου πρόδηλο με ποιο τρόπο ενισχύει την αντιδημοκρατική ρητορεία η θεολογική διάσταση της παιδείας. Το μεθοδολογικό εργαλείο το οποίο μας βοηθά να αποκωδικοποιήσουμε αυτή τη συσχέτιση είναι το αντιθετικό δίπολο που εδράζεται στον πυρήνα της χριστιανικής διδασκαλίας και συμπυκνώνεται στις έννοιες καλό/κακό ή, ταυτόσημα, αρετή/αμαρτία.

Ο κυρίαρχος λόγος, συνεπώς, οργανώνεται γύρω από δύο θεμελιώδη αξιώματα: του ενιαίου εθνικού συμφέροντος και της πρόσληψης του πολιτικού και κοινωνικού γίγνεσθαι στη βάση ηθικών κατηγοριοποιήσεων. Εντός αυτού του ιδεολογικού πλαισίου, δεν προξενεί εντύπωση ότι η οικονομική κρίση γίνεται αντιληπτή, από μεγάλο τμήμα της κοινωνίας, ως απόρροια της ηθικής κατάπτωσης, κυρίως των πολιτικών, που εγκαλούνται είτε για εθνική μειοδοσία είτε για διαφθορά. Όταν, συνεπώς, η ακροδεξιά ρητορεία καταγγέλλει ως ρίζα του προβλήματος τις ηθικές ευθύνες «των 300 βουλευτών που κλέβουν και εξαπατούν τους Έλληνες», γνωρίζει ότι μιλάει στη «μητρική γλώσσα»  ευρείας μερίδας της κοινωνίας. Από την αντίθετη πλευρά, το εγχείρημα της Αριστεράς, να αναλύσει με ταξικούς όρους τη συγκυρία και να πείσει ότι το βιοτικό επίπεδο καθορίζεται από την εξέλιξη της σύγκρουσης στο εσωτερικό κάθε έθνους-κράτους ασυμφιλίωτων οικονομικών συμφερόντων, θα μπορούσε να παρομοιασθεί με τη διαδικασία διδασκαλίας των γραμματικών και συντακτικών κανόνων μιας ξένης γλώσσας. Σ’ αυτή τη δύσκολη προσπάθεια δημιουργίας ενός κώδικα επικοινωνίας με  πολίτες που «ποτέ τους δεν διάβασαν Μαρξ», η Αριστερά διαθέτει ένα σημαντικό πλεονέκτημα, αλλά ταυτόχρονα καλείται να υπερβεί ένα εμπόδιο. Υπέρ της, λειτουργεί η αντιστοιχία του λόγου και της δράσης της με τις ανάγκες των εργαζομένων και των ανέργων, οι οποίοι εξαναγκάζονται, από την ίδια τη βιαιότητα της πραγματικότητας, να αποκτήσουν ταξική συνείδηση. Για να επεκτείνουμε την παρομοίωση με την εκμάθηση της ξένης γλώσσας, ας φαντασθούμε ότι η διδασκαλία έχει πλέον μεταφερθεί στην ίδια τη χώρα της αλλοδαπής, όπου οι μαθητές την ακούν να ομιλείται αδιαλείπτως. Προς την αντίθετη όμως κατεύθυνση ωθεί τη σκέψη των ανθρώπων ο καθημερινός λόγος των μέσων της καθεστωτικής ενημέρωσης, που συσχετίζει συστηματικά, μέσα από έναν καταιγισμό «αποκαλυπτικών ρεπορτάζ», την κρίση με τη διαφθορά, δηλαδή την οικονομία με την ηθική και όχι την πολιτική.

Με εφόδιο την πατριωτική/θεολογική πρόσληψη της πολιτικής, που αποτελεί την παρακαταθήκη της λειτουργίας των ιδεολογικών μηχανισμών του αστικού κράτους, ο χώρος της άκρας Δεξιάς επιτυγχάνει να μετατρέψει μια κρίση κυρίως οικονομικού χαρακτήρα σε γενικευμένη αμφισβήτηση του λόγου ύπαρξης των δημοκρατικών θεσμών. Αυτή η τακτική φαίνεται ότι αντιπροσωπεύει σήμερα πολλούς, οι οποίοι δεν γοητεύονται μόνο από την αντικοινοβουλευτική ρητορική, αλλά και  τη φασιστική δράση ανθρώπων που φορούν τον μανδύα του τιμωρού και στρέφονται με μίσος εναντίον των «εχθρών της κοινωνίας».

ΥΓ.: Τα χνάρια των νεοναζί στη διαμόρφωση αντιπολιτικών συνθημάτων ακολούθησε στην προηγούμενη εκλογική αναμέτρηση, μάλλον με επιτυχία, και ένας άνθρωπος της αγοράς και της επικοινωνίας, ο οποίος μας πρότεινε «Πολιτική χωρίς πολιτικούς». Αυτός βέβαια δεν υπονοούσε ότι τη διακυβέρνηση της χώρας πρέπει να αναλάβει ο Φύρερ, αλλά οι τεχνοκράτες.

Ο Αλέξανδρος Κεσσόπουλος είναι νομικός, υποψήφιος δρ συνταγματικού δικαίου

2 σκέψεις σχετικά με το “Αρετή/αμαρτία και Χρυσή Αυγή

  1. Ναι! Απο κει ξεκιναμε συντροφοι. Αυτο το άρθρο είναι βαση για να προχωρησουμε στην αποδομηση και απενεργοποιηση του φαινομενου. Συγχαρητηρια! Χτες βραδι κερδισε η εθνικη Ελλαδας. Η δηλωση του Φ. Σάντος για τη δημοκρατία μπορει να κάνει όση δουλεια δεν καναμε όλοι μας όλα αυτα τα χρόνια. Δεν πρέπει να αφήνουμε κανένα χώρο ως πεδιο μονοπωλειακής εκμετάλλευσης από το φασισμό. Ας αλλάξει η ρητορική όταν είναι αναγκαίο.

  2. Πίνγκμπακ: Άρθρα και συνεντεύξεις για τη Χρυσή Αυγή και τον νεοναζισμό στα “Ενθέματα” | ΕΝΘΕΜΑΤΑ

Γράψτε απάντηση στο pasaelfuturo Ακύρωση απάντησης

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s