Καλοκαιρινό μπάνιο στο Βαρώσι…

Standard

 AΝΤΙΚΛΙΜΑΚΑ

 τoυ Κώστα Αθανασίου

Συνομιλίες εκατέρωθεν της Πράσινης Γραμμής. Από την ταινία "Κυπραίες"

Συνομιλίες εκατέρωθεν της Πράσινης Γραμμής. Από την ταινία «Κυπραίες»

Τούτες τις μέρες που αρχίζει να αχνοφαίνεται για άλλη μια φορά ένα μικρό φως ελπίδας στο Κυπριακό, θυμήθηκα το ντοκιμαντέρ Κυπραίες, που είχαν σκηνοθετήσει το 2004 η (νυν βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ) Βασιλική Κατριβάνου και η Μπούσρα Αζούζ. Θυμήθηκα τις Ελληνοκύπριες και τις Τουρκοκύπριες γυναίκες που κατέθεταν τη δική τους ματιά για τη μνήμη και για το μέλλον, για τα τείχη που δεν είναι μόνο γύρω μας αλλά και μέσα στο μυαλό μας, στον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον άλλο, τον φίλο, τον εχθρό. Θυμήθηκα την αγωνία με την οποία οι Κυπραίες μιλούσαν για την ελπίδα να βρεθεί μια λύση που να αποκλείει την οριστική διχοτόμηση του νησιού. Θυμήθηκα την ελπίδα, παραμονές του δημοψηφίσματος για το Σχέδιο Ανάν, ότι η πόρτα που άνοιγε δεν θα ξανακλείσει, παρόλο που αναγνώριζαν τις ιμπεριαλιστικές πτυχές του Σχεδίου Ανάν. Θυμήθηκα την Τουρκοκύπρια που έλεγε, μιλώντας για τη στιγμή που άνοιξαν τα σύνορα, πως «ήταν σαν να άνοιγε ο κόσμος». Θυμήθηκα την οδύνη των αναμνήσεων αλλά και την προσδοκία που επένδυαν οι ομιλήτριες στην άμεση επαφή μεταξύ Ε/Κ και Τ/Κ, τη λαχτάρα για την επαφή που ήταν η μόνη ικανή να γκρεμίσει τα στερεότυπα, τους φόβους, τις φοβίες.

 Και θυμήθηκα την εξέγερση, ή καλύτερα τα έντονα ταξικά χαρακτηριστικά της εξέγερσης, των Τ/Κ εργαζομένων, την ένταση που υπήρχε στην Τ/Κ πλευρά όσο πλησίαζε το δημοψήφισμα, την αντίδραση των Τ/Κ ενάντια στην κατοχή και την κηδεμονία του τουρκικού στρατού. Και, τέλος, θυμήθηκα, την αίσθηση προδοσίας που εξέφραζαν πολλοί Τ/Κ προς το ΑΚΕΛ, μετά την κωλοτούμπα της τελευταίας στιγμής πριν από το δημοψήφισμα.

Η δύσκολη αλήθεια είναι ότι συχνά μεγάλο κομμάτι της (ελληνικής, και όχι μόνο) Αριστεράς αντιμετωπίζει ορισμένα ζητήματα με εργαλείο μόνο το «εθνικό επιχείρημα», ξεχνώντας εντελώς το ταξικό στοιχείο που διαπερνά τις κοινωνίες. Γι’ αυτή την Αριστερά, υπάρχουν μόνο Ε/Κ και Τ/Κ ως παραρτήματα των Μητέρων-Πατρίδων· δεν υπάρχουν τάξεις, φτωχοί και πλούσιοι, δεν υπάρχουν Τ/Κ που με τον τρόπο τους αντιστέκονται και αυτοί στην κατοχή από τον τουρκικό στρατό, δεν υπάρχει ελληνοκυπριακό κεφάλαιο, δεν υπάρχουν Τ/Κ που υφίστανται ταξική εκμετάλλευση από το κεφάλαιο. Έτσι, η ελληνική πλευρά είναι αυτή που έχει πάντα όλα τα δίκια του κόσμου, αλλά δυστυχώς την επιβουλεύονται πάντα συνωμοσίες και σκοτεινά κέντρα και μυστικοί εχθροί. Και όταν αρχίζει η συνωμοσιολογία, η συζήτηση γίνεται μάταιη — «αυγά στον τοίχο», που λένε και στην Κύπρο.

Την προηγούμενη φορά που διαμορφώθηκαν συνθήκες για κάποια επίλυση του Κυπριακού, την εποχή του Σχεδίου Ανάν, η Αριστερά διχάστηκε. Είναι προφανές ότι ο καθένας και η καθεμία κάνει την αποτίμησή του για τη στάση που κράτησε τότε. Ωστόσο, θα πρέπει να παραδεχτούμε πως κάθε σχέδιο που έρχεται είναι χειρότερο από το προηγούμενο, καθώς και ότι υπάρχουν δυνάμεις που, για δικούς τους λόγους η καθεμιά, θεωρούν πως η καλύτερη λύση είναι πράγματι η μη-λύση, η διχοτόμηση. Αν όμως δεν θέλουμε την παγίωση της διχοτόμησης, πρέπει κάποια στιγμή να μιλήσουμε σοβαρά για τις υπαρκτές πιθανότητες μιας λύσης. Και να θυμόμαστε ότι η Κύπρος δεν αναδύθηκε στα γαλανά νερά της Μεσογείου το 1960 ή το 1974· η ιστορία που κουβαλάει το νησί είναι πολύ βαριά και έρχεται από πολύ μακριά. Και τα σαράντα χρόνια στασιμότητας μετά την εισβολή, οι τέσσερις δεκαετίες μη επίλυσης, έχουν δημιουργήσει τη δική τους πραγματικότητα, που κάθε μέρα που περνάει γίνεται όλο και πιο δύσκολη.

 Βρέθηκα πρόσφατα στην παραλία της Αμμοχώστου. Η αμμουδιά απλώνεται μέχρι εκεί που αρχίζουν τα συρματοπλέγματα της κλειστής πόλης. Λίγος κόσμος κολυμπούσε στη θάλασσα, στη σκιά του φαντάσματος της νεκρής πόλης, κάτω από τα σίδερα των μισογκρεμισμένων ξενοδοχείων της παραλίας, κάτω από τα παράθυρα που χάσκουν, κάτω από τα φυλάκια με τις ένοπλες σκοπιές. Αυτό το φάντασμα θα ήταν σήμερα μια ζωντανή και ανοιχτή πόλη, αν είχε άλλη έκβαση το δημοψήφισμα στην Ε/Κ πλευρά, το 2004.

Κανείς δεν ξέρει πού θα οδηγήσουν αυτές οι συνομιλίες, κανείς δεν ξέρει αν η τελική πρόταση θα είναι υποστηρίξιμη ή όχι. Δεν χρειάζεται να βιαζόμαστε και να προκαταλαμβάνουμε. Το Κοινό Ανακοινωθέν δεν είναι πρόταση λύσης, αλλά το πρώτο βήμα προς τα κει. Ωστόσο, και μόνο το γεγονός της υπογραφής του Κοινού Ανακοινωθέντος και η έναρξη των συνομιλιών είναι ένα μικρό φως στην ελπίδα για την αποφυγή της διχοτόμησης, και είναι πολύ παρήγορη και θετική η κατ’ αρχήν στήριξη του ΑΚΕΛ στη διαδικασία.

Ας κλείσω λοιπόν αντιγράφοντας τον τίτλο του πρόσφατου άρθρου της Σίας Αναγνωστοπούλου, του Αδάμου Ζαχαριάδη και του Χρήστου Καραγιαννίδη στο Rednotebook: «Ας δώσουμε στην ελπίδα την τελευταία της ευκαιρία». Στην άλλη πλευρά του δρόμου είναι η νεκρή Αμμόχωστος, οι πληγές των αδιάβατων συνόρων, η οριστική διχοτόμηση.

Μια σκέψη σχετικά μέ το “Καλοκαιρινό μπάνιο στο Βαρώσι…

  1. . Οι μόνοι που μπορούσαν να εισέλθουν ήταν Τούρκοι στρατιώτες και το προσωπικό των Ηνωμένων Εθνών. Οι κάτοικοι πίστεψαν ότι θα επέστρεφαν στα σπίτια τους μετά τις εχθροπραξίες, γεγονός όμως που δεν συνέβη, καθώς οι στρατιώτες είχαν εντολή να πυροβολούν οποιονδήποτε προσπαθούσε να μπει στην περιοχή. Στις 11 Μαΐου του 1984, τα Ηνωμένα Έθνη και το Συμβούλιο Ασφαλείας με ψήφισμά τους ζήτησαν από τους Τούρκο…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s