Κάτι, αλήθεια, συμβαίνει εδώ

Standard

του Στρατή Μπουρνάζου

Πήγα την Τετάρτη το βράδυ στο Σύνταγμα. Όπως και το 2011 και πολλές άλλες φορές. Και αν κάτι κατάλαβα, τις τρεις ώρες που έμεινα στην πλατεία, ότι κάτι συνέβαινε εκεί. Κάτι καινούργιο, κάτι διαφορετικό, κάτι σημαντικό —  κάπως σαν τεθλασμένη συνέχεια του κινήματος των πλατειών, πριν από τρεισήμισι χρόνια.

1-bournazosΌσο το σκέφτομαι, ο στίχος περιγράφει καλά αυτό που ένιωθα το βράδυ της Τετάρτης: κάτι, στ’ αλήθεια, συνέβαινε. Πρώτα απ’ όλα, δεν ήταν καθόλου δεδομένο ότι τόσες χιλιάδες (20.000; 30.000;) θα κατέβαιναν μέσα στον χιονιά και θα κάθονταν για ώρες — και το ίδιο έγινε σε όλη την Ελλάδα. Έπειτα, ο κόσμος δεν ήταν μόνο εκείνος που κατεβαίνει σε πορείες και διαδηλώσεις, ήταν περισσότερος και ήταν (και) άλλος. Και, σίγουρα, όσο και να έχει μεγαλώσει ο ΣΥΡΙΖΑ, συριζαίοι δεν ήταν όλοι. Είναι πάντα δύσκολο, σε τέτοιες μαζώξεις, να καταλάβεις για ποιον λόγο έχει κατέβει ο καθένας και η καθεμιά. Πάντως, αν ψάχνουμε μια κοινή συνισταμένη, πρέπει να την αναζητήσουμε ανάμεσα σε λέξεις όπως «αξιοπρέπεια», «αλλαγή», «πίστη ότι κάτι αλλάζει», «ανακούφιση», «αγωνία», «προσδοκία»  — και πολύ λιγότερο  «αγανάκτηση» ή «οργή» (και αυτή είναι μια σοβαρή διαφορά από το 2011). Σίγουρα ήταν μια συγκέντρωση υπέρ της κυβέρνησης. Αλλά υπάρχει  μια βαθύτερη σχέση μεταξύ της κυβέρνησης και της συγκέντρωσης: χωρίς τη συγκρότηση της κυβέρνησης και χωρίς τα πρώτα δείγματα γραφής της, τα πλήθη δεν θα συγκεντρώνονταν — όπως δεν το έκαναν τόσα χρόνια, και δεν το έκαναν ούτε το βράδυ των εκλογών. Συνέχεια ανάγνωσης

H ηθική της συμφωνίας

Standard

 του Πολυμέρη Βόγλη

«Οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται». Αυτή είναι η μόνιμη επωδός πολλών πολιτικών, δημοσιογράφων, οικονομολόγων εκτός (αλλά και εντός) Ελλάδας, όσον αφορά τη θέση της νέας κυβέρνησης για εγκατάλειψη των πολιτικών του Μνημονίου και  την απόρριψη του υφιστάμενου προγράμματος. «Οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται», λοιπόν – ακόμα κι αν οι συμφωνίες που είχαν συνάψει οι προηγούμενες ελληνικές κυβερνήσεις διόγκωσαν το χρέος, οδήγησαν την οικονομία στην πιο βαθιά ύφεση και την κοινωνία στην εξαθλίωση. «Οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται», λοιπόν – ακόμα κι αν ένας λαός τις απορρίπτει, όπως έγινε στις πρόσφατες εκλογές.

Ρενέ Μαγκρίτ-Το διπλό μυστικό, 1927

Το επιχείρημα «οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται» επαναφέρει, για πολλοστή φορά τα τελευταία χρόνια, στη δημόσια συζήτηση τη διάσταση της ηθικής, η οποία ποτέ άλλωστε δεν ήταν απούσα. Στην αρχή της κρίσης, οι Έλληνες κατασκευάστηκαν στον κυρίαρχο λόγο (εγχώριο και διεθνή) ως ένας λαός ανεύθυνος που διασκέδαζε αντί να εργάζεται, που κατανάλωνε περισσότερο απ’ όσο μπορούσε. Επρόκειτο για έναν λόγο ο οποίος διανθίστηκε με φράσεις, που θα  μπορούσαν να αποτελέσουν αντικείμενα μελέτης για τη ρητορική της αναλγησίας, όπως π.χ. το περίφημο «υπάρχει ακόμα αρκετό λίπος για να καεί». Σήμερα, το ηθικό επιχείρημα που επιστρατεύεται είναι ότι οι Έλληνες δεν σέβονται τις δεσμεύσεις τους και αρνούνται να εκπληρώσουν αυτά που έχουν συμφωνήσει, άρα είναι αναξιόπιστοι (όπως παλαιότερα ήταν τεμπέληδες ή απατεώνες). Το επιχείρημα παραβλέπει την ουσία, η οποία είναι η ηθική της ίδιας της συμφωνίας. Συνέχεια ανάγνωσης

Μπαλτάκος le Rouge

Standard

του Στρατή Μπουρνάζου

Τζαίημς Ένσορ, «Δυο σκελετοί παλεύουν για μια ρέγκα τουρσί», 1891

Τζαίημς Ένσορ, «Δυο σκελετοί παλεύουν για μια ρέγκα τουρσί», 1891

«Συμφωνώ απόλυτα με αυτό που κάνει η κυβέρνηση, με την οποία φυσικά εγώ είμαι εχθρικός σε όλα τα άλλα. Αλλά δεν μπορώ, όταν παίζει η Ελλάδα και όταν κάποιος ιδρώνει τη φανέλα με το εθνόσημο, δεν μπορώ παρά να στέκομαι προσοχή. Ο κ. Τσίπρας ιδρώνει τη φανέλα». Τάδε έφη, στον Βήμα FM o Tάκης Μπαλτάκος.

Ακούγοντας τα παραπάνω, καμιά χαρά δεν ένιωσα (για την… ευρύτερη αποδοχή), αλλά μόνο οργή. Δεν είναι μόνο ο Μέγας Αντιδραστικός, ο άνθρωπος που προσπαθούσε να μπλοκάρει οτιδήποτε προοδευτικό τα τελευταία χρόνια. Είναι ο άνθρωπος που συνωμοτούσε μαζί με τον Κασιδιάρη –και το βίντεο είναι η κορυφή του παγόβουνου– εναντίον της δικαιοσύνης και υπέρ των νεοναζί. Κανονικά θα έπρεπε να είναι απολύτως απαξιωμένος, ως συνωμότης κατά της δημοκρατίας, και όχι να βρίσκει βήμα για τα απονέμει επαίνους.

Ωστόσο, το ζήτημα δεν περιορίζεται στο πρόσωπο  του Μπαλτάκου. Κατά τη διάρκεια των προγραμματικών, ήταν εμφανής η προσπάθεια της Χρυσής Αυγής να «προσεταιριστεί» την κυβέρνηση. Από την «εκτίμηση» του Γ. Γαλέου στον «καθηγητή» Βαρουφάκη μέχρι τη διακήρυξη Κασιδιάρη  ότι η ΧΑ «δεν θα κάνει στείρα αντιπολίτευση» και τον Γ. Λαγό που συστρατεύθηκε κατά της διαφθοράς τα παραδείγματα είναι πολλά. Όπως επισήμανε ο Δημήτρης Ψαρράς, η τακτική αυτή δεν σχετίζεται μόνο με την επικείμενη δίκη, αλλά κυρίως με την  προσπάθεια της ΧΑ, διά της αναβάπτισής της στο «λεγόμενο “αντιμνημονιακό μπλοκ”, έστω και υπό την ηγεμονία του “αντεθνικού” ΣΥΡΙΖΑ, να επανανομιμοποιήσει την πολιτική παρουσία της», εγγράφοντας υποθήκες για το μέλλον («Η “αριστερή” στροφή της Χρυσής Αυγής», Εφημερίδα των Συντακτών, 13.2.2015). Συνέχεια ανάγνωσης

Τράπεζα HSBC: Καλώς ήρθατε στον αναποδογυρισμένο κόσμος της πολιτικής της λιτότητας!

Standard

του Ζερόμ Ρόος

μετάφραση: Δημήτρης Ιωάννου

                                                      Αυτό που στα ψηλά ανταμείβεται, στα χαμηλά τιμωρείται…                                                     Τα κέρδη ιδιωτικοποιούνται, οι ζημιές κοινωνικοποιούνται.

Εντουάρντο Γκαλεάνο

Την εβδομάδα που μας πέρασε αποκαλύφθηκε πως η HSBC –η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή τράπεζα– εφάρμοζε και επέκτεινε διαρκώς ένα κολοσσιαίο σχέδιο φοροδιαφυγής μέσω της θυγατρικής της στην Ελβετία, επιτρέποντας σε μερικούς από τους πλουσιότερους διεθνείς της πελάτες να αποκρύπτουν αδήλωτα περιουσιακά στοιχεία αξίας πάνω από 120 δισ. δολαρίων σε 30.000 μυστικούς τραπεζικούς λογαριασμούς. Κορυφαίες ρυθμιστικές αρχές στη Βρετανία, όπως και βουλευτές και κυβερνητικοί αξιωματούχοι είχαν γνώση των ατασθαλιών καθώς και ονομάτων των πιθανών φοροφυγάδων (που περιελάμβαναν αστέρες του κινηματογράφου, μεγαλεμπόρους ναρκωτικών και επικεφαλής κυβερνήσεων), αλλά δεν απήγγειλαν ποτέ κατηγορίες.

Έργο του Τζωρτζ Γκρος, 1919

Έργο του Τζωρτζ Γκρος, 1919

Αντίθετα, το Ηνωμένο Βασίλειο, όπως και η υπόλοιπη Ευρώπη, κρατούσε πεισματικά το τιμόνι στο δρόμο της λιτότητας. Τη στιγμή που τα δισεκατομμύρια των κροίσων δραπέτευαν προς την Ελβετία και τα Κέιμαν, τα επιδόματα των φτωχών περικόπτονταν για να «ισοσκελιστεί ο προϋπολογισμός». Πέρυσι, ο Ντέιβιντ Κάμερον δεσμεύτηκε να συμπιέσει τις «περιττές» δημόσιες δαπάνες για μια ακόμα δεκαετία, καθώς «βγαίνουν από τις τσέπες των φορολογουμένων των οποίων θέλουμε να βελτιώσουμε την ποιότητα ζωής». Φυσικά, ελάχιστοι μόνο δεν διέκριναν  την ειρωνεία ένας τέτοιος πρωθυπουργικός λόγος να εκφωνείται από έναν χρυσό θρόνο.[1] Καλώς ήλθατε στον αναποδογυρισμένο κόσμο της πολιτικής της λιτότητας! Συνέχεια ανάγνωσης