Α. Εικόνα καταστροφής

Standard

 Πέρασαν εβδομήντα χρόνια

του Βασίλη Κρεμμυδά

Θα μπορούσα να το πω και αλλιώς, ίσως πιο κομψά, ίσως πιο επιστημονικά: «συμπληρώνονται φέτος εβδομήντα χρόνια!». Προτιμώ το «πέρασαν»· από πότε; από το 1945. Και τι έγινε το 1945; τίποτε, αλλά πάρα πολλά.

Θέλω να περιδιαβάσω, έτσι το λέγαμε παλιά, αυτά τα εβδομήντα χρόνια κοιτάζοντας τα από βαθειά όπως τα είδα — όχι, δεν πρόκειται για προσωπικές αφηγήσεις και βιώματα: και να ήθελα να το κάνω, αμφιβάλλω αν θα μπορούσα· η ματιά του ιστορικού έχει κυριαρχήσει σε κάθε έκφανσή μου, θέλω-δε θέλω. Αυτό που λέω, επομένως, είναι ότι για να γράψω τα σημειώματα που θα ακολουθήσουν δεν έχω κάνει πρωτογενή έρευνα.

Αίθουσα σχολείου, 1945-46. Φωτογραφία της Βούλας Παπαϊωάννου (Φωτογραφικό Αρχείο Μουσείο Μπενάκη)

1945 λοιπόν, και η χώρα μετράει τις πληγές της· θα καταφέρει να τις μετρήσει; όχι! είναι αμέτρητες. Είχαν καταστραφεί όλα από τον πόλεμο και την Κατοχή. Και εντωμεταξύ, στο τέλος του προηγούμενου έτους ο Τσώρτσιλ μεγάλος νικητής του πολέμου, με το στρατηγό Σκόμπι, ήρθαν να ενισχύσουν τη νόμιμη κυβέρνηση – ποια ήταν αυτή και από πού ήταν νόμιμη; και με τον βασιλιά τι θα γινόταν; και τα Δεκεμβριανά; και επιτέλους αυτή η ελληνική κοινωνία που έβγαινε από έναν πόλεμο, από μια σκληρή Κατοχή και μια μεγαλειώδη Αντίσταση τι ήταν; Ποια ήταν η μορφή και ο χαρακτήρας της; Θα τα δούμε όλα αυτά. Συνέχεια ανάγνωσης

Τέλος εποχής στην Αργεντινή

Standard

της Μαρίας Δαμηλάκου

Μουδιασμένη είναι η μισή κοινωνία της Αργεντινής από τη μάλλον αναπάντεχη ήττα του υποψηφίου της περονικής κυβέρνησης Ντανιέλ Σιόλι στις προεδρικές εκλογές της χώρας. Η νίκη του υποψηφίου της κεντροδεξιάς αντιπολίτευσης Μαουρίσιο Μάκρι ανοίγει μια σειρά από ερωτήματα γύρω από το άμεσο μέλλον της Αργεντινής η οποία μπαίνει πλέον στη μετά «Κ» εποχή (από το επώνυμο του προεδρικού ζεύγους Νέστορ Κίρσνερ και Κριστίνα Φερνάντες ντε Κίρσνερ). Κυρίως, όμως, θέτει το ζήτημα της ανάδυσης μιας νέας λατινοαμερικανικής Δεξιάς ικανής να κερδίζει εκλογικές αναμετρήσεις και να εξασφαλίζει έρεισμα στα λαϊκά στρώματα –φαινόμενο πρωτόγνωρο στην Αργεντινή– ενώ αφήνει να διαφανεί η πιθανότητα να κλείσει ο κύκλος των λαϊκιστικών και αριστερών κυβερνήσεων που την τελευταία δεκαπενταετία ασκούν την εξουσία σε μεγάλο μέρος της Λατινικής Αμερικής.

Έργο του Αργεντινού ζωγράφου Guillermo Cuello

Έργο του Αργεντινού ζωγράφου Guillermo Cuello

Πρόκειται για την πρώτη εκλογική ήττα κυβερνητικής δύναμης που αποτέλεσε μέρος της περίφημης λατινοαμερικανικής «αριστερής στροφής». Στη Βενεζουέλα ο τσαβισμός κυβερνά, αν και με πολλές δυσκολίες πια, από το 1999, στη Βραζιλία το Εργατικό Κόμμα διατηρεί την εξουσία από το 2003 ενώ ο Έβο Μοράλες και ο Ραφαέλ Κορρέα είναι αντίστοιχα πρόεδροι της Βολιβίας και του Εκουαδόρ από το 2005 και το 2007. Στην Αργεντινή ο «κιρσνερισμός», όπως έχει καθιερωθεί να λέγεται η τωρινή αριστερή εκδοχή του περονισμού, υπήρξε, στην ιστορία των τελευταίων εκατό χρόνων της χώρας, η μακρύτερη περίοδος (2003-2015) κατά την οποία τη διακυβέρνηση άσκησε συνεχόμενα μία και μοναδική πολιτική παράταξη. Συνέχεια ανάγνωσης

«Ο νεοφιλελευθερισμός δεν είναι απλώς μια οικονομική πολιτική, αλλά ένα ολόκληρο σύστημα λογικής»

Standard

Συνέντευξη της Γουέντι Μπράουν

Μιλάει για τον νεοφιλελευθερισμό ως πολιτική ορθολογικότητα, τις αντιστάσεις και το όραμα της δημο-κρατίας

Η Wendy Brown, μια από τις πιο σημαντικές σύγχρονες θεωρητικούς, θα βρεθεί τις επόμενες μέρες στην Αθήνα. Θα μιλήσει  στην ένατη ετήσια διάλεξη στη μνήμη του Νίκου Πουλαντζά, την Τρίτη 1η Δεκεμβρίου και ώρα 7 μ.μ. στην αίθουσα εκδηλώσεων του Ινστιτούτου Γκαίτε (Ομήρου 14-16) με θέμα: «Ο νεοφιλελευθερισμός ενάντια στη δημοκρατία: Δέκα θέσεις». Την ομιλήτρια και το έργο της θα παρουσιάσει η Αθηνά Αθανασίου, αναπληρώτρια καθηγήτρια κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο.

Η Γουέντι Μπράουν είναι καθηγήτρια Πολιτικής Θεωρίας στο Πανεπιστήμιο Μπέρκλεϋ. Τα πεδία ενδιαφέροντός της περιλαμβάνουν την ιστορία της πολιτικής θεωρίας, αλλά και τα σύγχρονα προβλήματα πολιτικής θεωρίας με έμφαση την κυριαρχία, την κριτική και τον ανθρωπισμό, την αυτονομία του πολιτικού και τον νεοφιλελευθερισμό. Στα αγγλικά, μεταξύ άλλων, κυκλοφορούν τα βιβλία της A Feminist Reading in Political Theory (Rowman and Littlefield, 1988), Politics Out of History (Princeton University Press, 2001), Walled States, Waning Sovereignty (Zone Books, 2010) και το πιο πρόσφατο Undoing the Demos: Neoliberalism’s Stealth Revolution (Zone Books, 2015).

Τη συνέντευξη πήραν η Αθηνά Αθανασίου, η Αιμιλία Κουκούμα και η Μαρία Χαϊδοπούλου-Βρυχέα 

μετάφραση: Αιμιλία Κουκούμα

 

Στο τελευταίο σας βιβλίο (Undoing the Demos: Neoliberalisms Stealth Revolution), διερευνάτε τον νεοφιλελευθερισμό σε αντιδιαστολή με τη δημοκρατία. Τι σημαίνει η υπαγωγή της πολιτικής στη λογική της ανταγωνιστικότητας και των αγορών; Πως λειτουργεί ο νεοφιλελευθερισμός ως τρόπος διακυβέρνησης; 

Από τη στιγμή που το νεοφιλελεύθερο όραμα οργανώνει κάθε δραστηριότητα στη λογική της αγοράς θεωρώντας ότι κάθε άτομο δρα αποκλειστικά με οικονομικά κριτήρια, η δημοκρατία δεν μπορεί να επιβιώσει. Η εξουσία του λαού (δημο-κρατία) εξαρτάται από τη λαϊκή κυριαρχία, και αυτή με τη σειρά της από την ισότιμη πρόσβαση στην πολιτική εξουσία. Οι αγορές δεν έχουν καμιά χρησιμότητα για τη λαϊκή κυριαρχία ή την ισότητα και είναι οργανωμένες στη βάση τόσο των αρχών του ανταγωνισμού, των κερδισμένων και των χαμένων, όσο και δυνάμεων που δεν υπάγονται σε οποιονδήποτε έλεγχο. Κατά συνέπεια, όταν οι αρχές της αγοράς κυριαρχούν στην πολιτική ζωή, δεν διαβρώνουν απλώς τη δημοκρατία, αλλά λεηλατούν το νόημά της και επιτίθενται στην ίδια την αξία της. Η θεώρηση των αγορών ως υπέρτατης αξίας από τον νεοφιλελευθερισμό αποτελεί έναν πόλεμο ενάντια στη δημοκρατία. Συνέχεια ανάγνωσης

Μόλενμπεκ, η καθημερινότητα στο “γκέτο”

Standard

της Μαρίας Πετρίτση

Βρυξέλλες, 26 Νοεμβρίου 2015. Ο καλύτερος τρόπος για να μάθεις μια πόλη, ή μια γειτονιά, είναι να την περπατήσεις. Στις μέρες μας η πιο συζητημένη και επίκαιρη γειτονιά των Βρυξελλών είναι το Μόλενμπεκ (καθώς σε αυτή, μετά την 13η Νοεμβρίου, έγιναν συλλήψεις εννιά υπόπτων για τις επιθέσεις στο Παρίσι). Κάποτε η περιοχή αυτή αποκαλούνταν «το Μικρό Μάντσεστερ του Βελγίου» λόγω της έντονης βιομηχανικής ανάπτυξης που γνώρισε πριν από έναν περίπου αιώνα, σήμερα όμως έχει τη φήμη πως «χρειάζεσαι διαβατήριο για να περάσεις», και αυτό, πέρα από αστεϊσμός είναι σε μεγάλο βαθμό και μια δυσάρεστη πραγματικότητα.

Μόλενμπεκ, 15.11.2015. Φωτογραφία: Emmanuel Dunand/AFP

Μόλενμπεκ, 15.11.2015. Φωτογραφία: Emmanuel
Dunand/AFP

Ο δήμος των 95.000 κατοίκων είναι δομημένος σε δύο κομμάτια που χωρίζονται από τις γραμμές του τρένου. Δυτικά του σιδηροδρομικού σταθμού απλώνεται η αμιγώς οικιστική περιοχή και τα κτίρια της δεκαετίας του ’50 και του ’60, που αρχικά κατοικούνταν αποκλειστικά από Βέλγους. Ανατολικά του σιδηροδρομικού σταθμού ανθεί το εμπόριο, η νυχτερινή ζωή, τα θέατρα και το αραβικό φολκλόρ που, όσο διαρκεί το φως της μέρας, προσελκύουν έναν σημαντικό αριθμό τουριστών και επισκεπτών. «Πρόκειται για την “αραβική γειτονιά”, που άλλοτε έμοιαζε με το Μαρακές, στις μέρες μας όμως κινδυνεύει σοβαρά να μεταμορφωθεί σε ένα νέο Πεσαβάρ», τονίζει χαρακτηριστικά η δήμαρχος. Συνέχεια ανάγνωσης

Υπάρχει ελπίδα;

Standard

Η Γερμανία εξανάγκασε την Ελλάδα να αποδεχθεί ένα πρόγραμμα που θα καταστρέψει την οικονομία της και θα εξαφανίσει τη δημόσια περιουσία της για τα επόμενα πενήντα χρόνια.

Πωλ Μέισον, Τhe Guardian, 18.10.2015 (και στα ελληνικά Η Αυγή, 25.10.2015)

Του Χρήστου Λάσκου

Καρλ Χόφερ, «Το κορίτσι που βάζει δίσκους στο πικάπ», 1939

Καρλ Χόφερ, «Το κορίτσι που βάζει δίσκους στο πικάπ», 1939

Βασικό θέμα της ναυαρχίδας του αστικού τύπου στην Ελλάδα, του διαβόητου ΔΟΛ, το τελευταίο διάστημα, είναι πως οι Ευρωπαίοι εταίροι νιώθουν καθόλα ευχαριστημένοι από τη συμπεριφορά της ελληνικής κυβέρνησης μετά τον Σεπτέμβριο. Δεν χάνουν, λέγεται, ευκαιρία να δηλώνουν πόσο παραγωγικότερη είναι η σχέση μεταξύ των δύο πλευρών, αν συγκριθεί με αυτή που είχαν διαμορφώσει οι προηγούμενες μνημονιακές κυβερνήσεις. Έκπληκτοι οι «δανειστές» παρακολουθούν την αποφασιστικότητα με την οποία ο Αλέξης Τσίπρας και οι συνεργάτες του έχουν αναλάβει την πλήρη και ακριβή υλοποίηση των συμφωνηθέντων. Σε τέτοιο βαθμό, μάλιστα, συμβαίνουν όλα αυτά που η ελληνική κυβέρνηση έχει εξελιχθεί, όπως σημειώνουν Τα Νέα, από μαύρο πρόβατο στον «καλύτερο εχθρό» του ευρωπαϊκού κατεστημένου.

Θα μπορούσε, βέβαια, να σκεφτεί κανείς πως Τα Νέα κλπ. έχουν τους δικούς τους λόγους να διαχέουν τέτοιες εικόνες. Έχουν τις στοχεύσεις τους, που αντιστοιχούν άμεσα στα συμφέροντα που διακονούν. Άρα, τα πράγματα μπορεί να μην είναι έτσι. Συνέχεια ανάγνωσης

Η κήρυξη πολέμου εκ μέρους του Ολάντ δεν θα απαλλάξει την Ευρώπη από την τρομοκρατία

Standard

WEB OBLY

του Ορελιέν Μοντόν

μετάφραση: Στρ. Μπουλαλάκης, Γιάννης Χατζηδημητράκης

Σκίτσο του Μαρκ Ουίλσον

Σκίτσο του Μαρκ Ουίλσον

O Φρανσουά Ολάντ επιβεβαίωσε ότι η γαλλική κυβέρνηση θα υιοθετήσει σκληρή στάση ως απάντηση στις επιθέσεις που πραγματοποιήθηκαν στο Παρίσι στις 13 Νοεμβρίου. Ο σοσιαλιστής Πρόεδρος άφησε να εννοηθεί αρκετές φορές ότι τα αντίποινά του θα ξεπεράσουν σε σφοδρότητα ακόμη και εκείνα του Νικολά Σαρκοζί – του δεξιού προκατόχου του στην προεδρία και αντιπάλου του στις εκλογές του 2017, παρά τη φήμη του τελευταίου ως «σκληρού». Οι γαλλικές δυνάμεις ήδη βομβαρδίζουν τη Συρία.

Η αρχική συναισθηματική αντίδραση του Προέδρου, λίγες ώρες μετά τις επιθέσεις, μπορεί να δικαιολογηθεί λόγω της φρίκης που επικράτησε. Ωστόσο, τις μέρες που ακολούθησαν, πολιτικοί από την Δεξιά ως την Αριστερά και η πλειοψηφία των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης έχουν εγκαταλείψει κάθε σύνεση και λογική. Έχουν προσπαθήσει να ξεπεράσουν ο ένας τον άλλο στην πλειοδοσία των πιο αντιδραστικών, βίαιων και διχαστικών ρητορειών. Συνέχεια ανάγνωσης

Ηρωισμός και ένδοξος θάνατος: Γιατί το ISIS ελκύει τους νέους

Standard

συνέντευξη του Ολιβιέ Ρουά

μετάφραση: Μαίρη Ζαμπετάκη

Ο Ολιβιέ Ρουά διευθυντής ερευνών στον Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών της Γαλλίας και επισκέπτης καθηγητής στο Πρίνστον, θεωρείται ένας από τους εγκυρότερους, παγκοσμίως, μελετητές του πολιτικού Ισλάμ. Στα ελληνικά κυκλοφορούν τα βιβλία του Οι αυταπάτες της 11ης Σεπτεμβρίου: Στρατηγική και τρομοκρατία» (μετ. Νίκος Ζαρταμόπουλος, Εστία 2003) και  Το παγκοσμιοποιημένο Ισλάμ (μετ. Βιργινία Πισιμίση, Scripta 2006).  Στη συνέντευξη που ακολουθεί μιλάει για την «ηρωική» εικόνα του ISIS, που αυτή αποτελεί (και όχι η θρησκεία) βασικό πόλο έλξης για τους νέους της Δύσης.

Σε τι διαφέρει ο Daesh[1] από προηγούμενα τρομοκρατικά κινήματα;

Ο Daesh είναι παιδί του Μπιν Λάντεν και του Σαντάμ Χουσεΐν.  Όπως και μια σειρά από άλλες τέτοιες περιφερειακές ομάδες που προσπάθησαν να έρθουν στο προσκήνιο μετά την 11η Σεπτεμβρίου, πρωτοεμφανίστηκε ως συνέχεια της Αλ Κάιντα αλλά αποφάσισε να αυτονομηθεί και να εγείρει εδαφικές διεκδικήσεις ανακηρρύσσοντας το χαλιφάτο του Ιράκ, το οποίο απεκάλεσαν «Ισλαμικό Κράτος».  Αυτό ακριβώς ήταν το νέο στοιχείο.  Η Αλ Κάιντα δεν επιχείρησε ποτέ να ελέγξει μια συγκεκριμένη περιοχή. Φρόντιζαν να έχουν πυρήνες σε πολλές και διαφορετικές χώρες, εξού και είχαμε Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν, στο Πακιστάν, στην Υεμένη, στο Σουδάν κ.ο.κ.  Η βασική τους ιδέα ήταν η παγκοσμιοποίηση και ο σκοπός τους ήταν να βάλουν στο στόχαστρο το Λονδίνο, το Παρίσι, τη Μαδρίτη ή τη Νέα Υόρκη.  Όμως, ποτέ δεν διεκδίκησαν το Ριάντ, τη Βαγδάτη ή το Κάιρο. Συνέχεια ανάγνωσης

Το Παρίσι της Μ. Ανατολής και η Βυρητός της Ευρώπης

Standard

του Άνταμ Σατζ

Μετάφραση: Δημήτρης Ιωάννου, Γιάννης Χατζηδημητράκης

Πριν από τον λιβανέζικο εμφύλιο, η Βηρυτός ήταν γνωστή ως το Παρίσι της Μέσης Ανατολής. Σήμερα, είναι το Παρίσι εκείνο που μοιάζει όλο και περισσότερο με Βηρυτό της Δυτικής Ευρώπης, μια πόλη εμπρηστικών εθνοτικών εντάσεων, καταστάσεων ομηρίας και βομβιστικών επιθέσεων αυτοκτονίας. Οι Παριζιάνοι επέστρεψαν στους δρόμους και τα cafés με την ίδια αφοσίωση στην κανονικότητα που σαν από θαύμα επιδεικνύουν και οι Λιβανέζοι από τα μέσα της δεκαετίας του 1970. Même pas peur,[1] διακηρύττουν με θαυμαστό πείσμα σε αφίσες και στους τοίχους της Place de la République. Αλλά ο φόβος είναι διαβρωτικός, και δεν περιορίζεται στη Γαλλία. Μόνο στις τελευταίες εβδομάδες, το ISIS οργάνωσε σφαγές στη Βαγδάτη, την Άγκυρα και τη νότια Βηρυττό, και κατέρριψε ένα ρωσικό αεροπλάνο με 224 επιβάτες. Και, επιπλέον, χλεύασε τους επιζώντες με απειλές για μελλοντικές επιθέσεις, λες και αυτό που βαθιά επιθυμούσε ήταν να προκαλέσει βίαια αντίποινα.

1

Σκίτσο του Michel Kichka

Σοκαρισμένη ήδη από τις σφαγές του Ιανουαρίου, η Γαλλία φαίνεται πρόθυμη να ικανοποιήσει αυτή την επιθυμία. «Nous sommes dans la guerre»,[2] δήλωσε ο Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος προσπαθεί να παρατείνει την τωρινή κατάσταση έκτακτης ανάγκης τροποποιώντας το Σύνταγμα. Δεν πέρασαν καλά καλά 48 ώρες από το συμβάν στο Παρίσι, και η Γαλλία εξαπέλυσε ένα νέο γύρο αεροπορικών επιθέσεων εναντίον της Ράκα, μαζί με τη Ρωσία. Με τις συντονισμένες επιθέσεις μιας μόλις νύχτας, το ISIS –μια πολιτοφυλακή με χαρακτηριστικά αίρεσης, δύναμης ίσως 35.000 αντρών, η οποία διοικεί ένα «χαλιφάτο» που έχουν ανακηρύξει μόνοι τους και που κανείς δεν αναγνωρίζει ως κράτος– κατάφερε να αποσπάσει από τη Γαλλία κάτι που αυτή αρνιόταν στο FLN[3] της Αλγερίας μέχρι το 1999, σχεδόν τέσσερις δεκαετίες μετά την ανεξαρτησία της: την αναγνώριση ότι ενεπλάκη σε έναν πόλεμο, και όχι απλώς σε μια εκστρατεία κατά κάποιων «παρανόμων». Στην απίθανη περίπτωση που η Γαλλία στείλει πεζικό στη Συρία, θα έχει δώσει στο ISIS την ευκαιρία που καιρό τώρα ζητάει: μάχη σώμα με σώμα, με δυτικούς «σταυροφόρους», στο δικό του έδαφος. Συνέχεια ανάγνωσης

Κύρια κατοικία, απειλές και προστασία

Standard

της Κατερίνας Κνήτου

Η ιδιόκτητη κατοικία, και η ακίνητη περιουσία γενικότερα, αποτέλεσαν τόσο στην Ελλάδα όσο και σε άλλες χώρες του Νότου (Ισπανία, Πορτογαλία, Ιταλία) στρατηγικό στοιχείο οικονομικής ανάπτυξης για λόγους κοινωνικούς και ιστορικούς.

robert-doisneau-robert-doisneau-la-maison-de-carton-1957-paris

Robert Doisneau – Σπίτι από χαρτόνια

Στην Ελλάδα το γνωστό «να έχουμε ένα κεραμίδι πάνω από το κεφάλι μας», αποτέλεσε  στόχο ζωής για τη γενιά των ανθρώπων  που μετακινήθηκε μαζικά στις πόλεις, μετά την Kατοχή και τον Eμφύλιο, παράδοση  που συνεχίστηκε και στις επόμενες γενιές και υποδαυλίστηκε από τη «φούσκα» της κτηματαγοράς με την εκτεταμένη προώθηση του δανεισμού ως εργαλείου αναθέρμανσης της αγοράς.

Στην Ελλάδα το μεγάλο ποσοστό ιδιοκατοίκησης, που έφτανε στα πρώτα χρόνια της κρίσης το 80%, αποτέλεσε εξαρχής κεντρικό στόχο των δανειστών, που επιθυμούσαν και επιθυμούν τη δραστική του μείωση στο πλαίσιο της αναδιανομής πλούτου σε όφελος των οικονομικών ελίτ  που στοχεύουν  να εισέλθουν δυναμικά στην αγορά του real estate και να αναδιαμορφώσουν το χωρικό τοπίο στα σύγχρονα αστικά κέντρα. Συνέχεια ανάγνωσης

Πίσω από τις στατιστικές

Standard

Κόκκινα δάνεια, πλειστηριασμοί και τράπεζες

της Τόνιας Κατερίνη 

Το σχέδιο ρύθμισης των κόκκινων δανείων αποτέλεσε, όλα τα τελευταία χρόνια κεντρικό ζήτημα στις «διαπραγματεύσεις» ανάμεσα στις διαδοχικές κυβερνήσεις και τους δανειστές. Ειδικά από τον Σεπτέμβρη και μετά, η κυβέρνηση διαμήνυσε, σε όλους τους δυνατούς τόνους, ότι έκανε μια πολύ σκληρή διαπραγμάτευση, στο τέλος της οποίας εμφανίστηκε ικανοποιημένη από το αποτέλεσμα. Ικανοποιημένοι όμως εμφανίστηκαν και οι δανειστές που θα προχωρήσουν στην εκταμίευση της καθυστερούμενης δόσης.

6-daneia

Φωτογραφία του Τάκη Γέρου, 2015

Βασικό θέμα, που έχει κυριαρχήσει στη δημόσια συζήτηση και αντιπαράθεση, είναι τα ποσοστά όσων προστατεύει η συμφωνία. Ωστόσο, καθώς αυτά τα ποσοστά κινούνται σε ευρύτατα πλαίσια και είναι δύσκολο να προσδιοριστούν με ακρίβεια αυτή τη στιγμή, ας αφήσουμε λίγο στην άκρη τις (αυθαίρετες συχνά) στατιστικές και αναγωγές, και ας δούμε τη μεγάλη εικόνα. Τι συμφωνήθηκε λοιπόν επί της αρχής; Συνέχεια ανάγνωσης

Στα «Ενθέματα» αύριο Kυριακή 29 Νοεμβρίου

Standard

Κείμενα των: Άνταμ Σατζ, Μαρίας Δαμηλάκου, Χρήστου Λάσκου, Βασίλη Κρεμμυδά, Ολιβιέ Ρουά, Τόνιας Κατερίνη, Κατερίνας Κνήτου, Γουέντι Μπράουν, Μαρίας Πετρίτση

child-with-a-puppet.jpg!Blog

Henri Rousseau – Παιδί με μαριονέτα (1903)

Το Παρίσι της Μ. Ανατολής και η Βυρητός της Ευρώπης. Ο Άνταμ Σατζ αναλύει τις επιδιώξεις του ISIS, τον ρόλο όλων των εμπλεκόμενων μερών στη γιγάντωση του φαινομένου το οποίο αφορά το σύγχρονο κόσμο στο σύνολο του. «Το ΙΚ πέτυχε έναν ακόμα στρατηγικό του στόχο συνδέοντας τη σφαγή με την προσφυγική κρίση. Η μνήμη του Αϊλάν Κουρντί, του τρίχρονου αγοριού απ’ το Κομπάνι που βρέθηκε πνιγμένο στα τουρκικά παράλια, σβήστηκε χάρη στο διαβατήριο που βρέθηκε κοντά στο πτώμα ενός από τους δράστες. Το ότι ο συγκεκριμένος βομβιστής έφτασε στη Γαλλία περνώντας από την Ελλάδα χρησιμοποιώντας ένα διαβατήριο με το όνομα ενός νεκρού Σύριου πολεμιστή, δείχνει προσεκτικό σχεδιασμό, που στόχο δεν έχει απλώς να τιμωρηθούν οι Σύριοι που απέδρασαν από το χαλιφάτο, αλλά και να μετριαστεί ο οίκτος που νιώθουν οι Ευρωπαίοι για τους πρόσφυγες. […] Δεν έχει πλέον νόημα να μιλάμε για κοντά και μακριά, ή για «απρόβλεπτες συνέπειες»: το θέατρο των συγκρούσεων δεν έχει σαφή σύνορα, και τα αίτιά είναι πολλαπλά, επικαλυπτόμενα και βαθιά ριζωμένα σε ιστορίες μετα-αποικιακής οργής και καταρρεύσεις κρατών με την βοήθεια της Δύσης. Οι επιθέσεις στο Παρίσι δεν αντικατοπτρίζουν μια σύγκρουση πολιτισμών, αλλά μάλλον το γεγονός ότι στην πραγματικότητα ζούμε σε έναν ενιαίο, αλλά άνισο κόσμο, όπου τα προβλήματα σε μια περιοχή αναπόφευκτα εξαπλώνονται και σε άλλες, όπου τα πάντα συνδέονται μεταξύ τους, μερικές φορές με ολέθριες συνέπειες. Παρά τον μεσαιωνικό αέρα που αποπνέει, το χαλιφάτο αποτελεί έναν καθρέφτη του κόσμου που έχουμε φτιάξει, όχι μόνο στην Ράκα και στην Μοσούλη, αλλά και στο Παρίσι, τη Μόσχα και την Ουάσιγκτον». (Μετάφραση: Δημήτρης Ιωάννου, Γιάννης Χατζηδημητράκης) Συνέχεια ανάγνωσης

Το πένθος

Standard

του Στρατή Μπουρνάζου

Μιλώντας για το τρομερό γεγονός της 13.11, νιώθω ότι πριν από κάθε ανάλυση, ακόμα την πιο εμβριθή, προηγείται, κάτι άλλο: το πένθος, η οργή, το να νιώσουμε τι συνέβη. Θα προσπαθήσω να το εξηγήσω με ένα παράδειγμα, αν και οι καταστάσεις δεν είναι συγκρίσιμες, γιατί ο τυφλός τρόμος του ISIS –στη Βηρυτό, στο Παρίσι και παντού– αγγίζει το ανείπωτο.

6 gia strati

Σκίτσο του Ιρανού Hadi Heidari

Όταν δολοφονήθηκε ο Παύλος Φύσσας ή ο Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος, το πρώτο που κάναμε δεν ήταν να αναλύσουμε τα αίτια της χρυσαυγίτικης βίας ή της αστυνομικής αυθαιρεσίας, το ποιος όπλισε το χέρι του δολοφόνου. Αυτά ήρθαν αργότερα. Αμέσως μετά το αρχικό μούδιασμα, ξεχυθήκαμε στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούμε. Και πενθήσαμε.

Ας προσπαθήσουμε, και τώρα, να νιώσουμε τι έγινε. Πάνω από εκατόν πενήντα άνθρωποι νεκροί, νέοι κυρίως, εκεί που έπιναν το ποτό τους, μιλούσαν, λέγαν σπουδαία πράγματα ή χαζολογούσαν, κάναν όνειρα, σχέδια, μιλούσαν για τις αγωνίες τους, είτε απλώς πέρναγαν τη βραδιά τους. Πώς είναι να συμβαίνει στη γειτονιά σου κάτι τέτοιο; Στη γωνιά, δυο τετράγωνα παραπέρα, ή στο καφέ που βλέπεις τους φίλους σου;

Αντιγράφω από ένα μέιλ της φίλης μου  Άλκηστης Τσάμπρα, που ζει στο Παρίσι, στη γειτονιά όπου έγιναν δυο από τις επιθέσεις: «Παρακολουθώ όλη μέρα ειδήσεις, ακούγοντας και βλέποντας τα ίδια πράγματα ξανά και ξανά, και είμαι ακόμα μουδιασμένη, δεν έχω ούτε ξεκάθαρα συναισθήματα ούτε ξεκάθαρες σκέψεις, εκτός από τη διαπίστωση ότι ζω την απόλυτη φρίκη. Ότι ο στόχος ήμουνα εγώ και οι φίλοι μου που βγαίνουμε να πιούμε τη μπύρα μας μετά το γραφείο στο μπαρ της γειτονιάς ή να πάμε στη συναυλία Παρασκευή βράδυ. Το πρωί ξύπνησα με τις εικόνες των νεκρών σωμάτων, πεσμένα στους δρόμους που περπατάμε καθημερινά, και σκεπασμένα με τα σεντόνια που οι άνθρωποι έριχναν από τα παράθυρα. Και με την πεποίθηση ότι αυτό θα το ξαναζήσουμε, κάπου αλλού ή πάλι εδώ». Συνέχεια ανάγνωσης

Παρίσι: Η μέρα μετά

Standard

συνέντευξη του Φαμπιάν Περιέ

Αποσπάσματα από τη συνέντευξη που δημοσιεύθηκε στη γαλλόφωνη διαδικτυακή έκδοση της Γενικής Γραμματείας Ενημέρωσης GrèceHebdo (www.grecehebdo.gr), στις 20.11.2015. (www.grecehebdo.gr, FΒ: www.facebook.com/Grecehebdo Twitter: @Grecehebdo. Τη συνέντευξη πήραν η Μαγδαληνή Βαρούχα και ο Κώστας Μαυροειδής.

μετάφραση από τα γαλλικά: Μαγδαληνή Βαρούχα

Μετά τις επιθέσεις της 13ης Νοεμβρίου, ποιες είναι οι προκλήσεις και οι κίνδυνοι για τις πολιτικές της Γαλλίας;

4 gia fabienΤο απόγευμα του Σαββάτου, μια μέρα μετά τις επιθέσεις, είδα στη λεωφόρο Richard Lenoir ένα εντυπωσιακό σκηνικό. Νέοι βορειοαφρικανικής καταγωγής –οι ίδιοι χαρακτήρισαν τον εαυτό τους έτσι– ήρθαν να εκφράσουν τη θλίψη τους για τα θύματα, και παράλληλα να πουν ότι δεν θέλουν να τους συγκρίνουν με τους τρομοκράτες ούτε να τους αντιμετωπίζουν σαν τζιχαντιστές από τη Δευτέρα το πρωί. Ήταν εκεί και διατύπωναν τα επιχειρήματά τους, όταν κάποιοι άλλοι περαστικοί τους ζητούσαν να είναι ήσυχοι καθώς βρίσκονταν σε έναν τόπο πένθους και περισυλλογής. Αλλά τι σημαίνει πένθος χωρίς σκέψη; Είναι το συναίσθημα ο μόνος καλός οδηγός; Αυτοί οι νέοι ήταν εκεί για να συζητήσουν — ήθελαν διάλογο με επιχειρήματα. Αναφέρθηκαν στις πωλήσεις όπλων, τις πολιτικές ενσωμάτωσης, τον σεβασμό των θρησκειών στη δημόσια και ιδιωτική σφαίρα, τον χαρακτήρα του κοσμικού κράτους. Ήθελαν να καταγγείλουν την περιρρέουσα ατμόσφαιρα ρατσισμού, που μπορεί να γίνει ένα εύκολο αντανακλαστικό σε μια χώρα όπου η άκρα Δεξιά επενδύει στην κοινωνική δυστυχία, τη διεύρυνση του χάσματος μεταξύ πλουσιότερων και φτωχότερων (το «κοινωνικό χάσμα» διαρκώς διευρύνεται στη Γαλλία), τα πολιτικά ψέματα (πόσες υποσχέσεις του υποψήφιου Ολάντ πράγματι υλοποιήθηκαν από τον Πρόεδρο Ολάντ;), την ξενοφοβία. Συνέχεια ανάγνωσης

Γκρεγκορύ Ραμπενμπέργκ, ένα πρόσωπο από το Παρίσι

Standard

της Μαγδαληνής Βαρούχα

5 gia magdalini (o gregory)

Ο Gregory Reibenberg

Ο Grégory Reibenberg, o Γαλλοεβραίος ιδιοκτήτης του μπιστρό «La Belle Equipe», όπου έχασαν τη ζωή τους 19 άτομα, μεταξύ των οποίων και η μουσουλμάνα γυναίκα του (την οποία δεν θα μπορούσε να έχει παντρευτεί στο μη κοσμικό κράτος-απαρτχάιντ του Ισραήλ, που αναγνωρίζει μόνο γάμους ομόθρησκων) εμφανίζεται για λίγα λεπτά στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του France2, δυο μέρες μετά τις επιθέσεις, δίπλα σε έναν ψυχολόγο που στηρίζει αυτόν και την οχτάχρονη κόρη του. Λέει ότι είναι συντετριμμένος, προσπαθεί να καταλάβει, δεν ζητάει εκδίκηση, δεν του φταίνε οι μουσουλμάνοι ούτε κανείς άλλος με βάση το χρώμα ή τη θρησκεία· θέλει απλά να συνεχίσει τη δουλειά στο μπιστρό με τους πολύχρωμους πελάτες του, θέλει να ξαναβρεί τη ζωή, τη χαρά, τους φίλους και τους θαμώνες του (όσους απέμειναν μετά το μακελειό) και, πάνω απ’ όλα, θέλει να στηρίξει τη μικρή του κόρη. «Πρέπει να συνεχίσουμε, να είμαστε έξω, στα πεζοδρόμια, στα μπαρ, στα θεάματα, στη ζωή. Μπορούμε να χαμογελάμε και με τις πληγές στο πρόσωπο. Μπορούμε να είμαστε πάλι ευτυχισμένοι, δεν έχουμε άλλη επιλογή». Συνέχεια ανάγνωσης

Τέσσερα ερωτήματα σχετικά με την επίθεση στο Παρίσι, την Ευρώπη και το ISIS

Standard

του Τζέιμς Μπάτλερ

μετάφραση: Γιάννης Χατζηδημητράκης

1. Τι προσπαθεί να πετύχει η τρομοκρατία;

Αν και η ίδια η «τρομοκρατία» είναι ένα είδος πολιτικού ποδοσφαίρου –ο ορισμός της εξαρτάται από την πολιτική της ερμηνεία– είναι λογικό να την θεωρούμε ως μια ασύμμετρη πράξη πολέμου, με σκοπό την προβολή ενός μηνύματος με τη χρήση της βίας, ώστε είτε να «οξύνει τις αντιθέσεις» μέσα σε μια κοινωνία είτε να προκαλέσει τη σπασμωδική αντίδραση του αντιπάλου.

Οι δύο κυρίαρχες ερμηνείες της «ισλαμικής» τρομοκρατίας εντοπίζουν το πρόβλημα είτε σε μια υποθετική αποτυχία του ισλαμικού πολιτισμού να εκσυγχρονιστεί (η συντηρητική άποψη) είτε ως αποτέλεσμα διαστρεβλωμένης ερμηνείας από τους σύγχρονούς ουαχαμπίτες (τυπική φιλελεύθερη άποψη). Όπως επισημαίνει ο Arun Kundnani, η επιμονή σε καθαρά ιδεολογικούς λόγους γένεσης του φαινομένου συσκοτίζει τους ευρύτερους πολιτικούς ανταγωνισμούς στον «πόλεμο κατά της τρομοκρατίας», τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό μέτωπο.

Διαβάζοντας το κύριο άρθρο της Liberation, αυτό που κάνει εντύπωση είναι η παντελής έλλειψη αναφοράς σε οποιαδήποτε κίνητρα από την μεριά των επιτιθέμενων: ​​πρόκειται για «τυφλή τρομοκρατία» και «αυτοκτονικό μυστικισμό». Τα λίγα που ξέρουμε είναι ότι ένας εισβολέας αναφέρθηκε στη σύγκρουση στη Συρία πριν πραγματοποιήσει τις εκτελέσεις και ότι το ISIS ανέλαβε την ευθύνη για τις επιθέσεις. Αυτό φαίνεται να ι ταιριάζει με τις δηλώσεις που διαβάζουμε ή ακούμε από δράστες άλλων τρομοκρατικών επιθέσεων: αυτό που συνδέει τον Τζοχάρ Τσαρνάεφ, έναν από τους βομβιστές της Βοστώνης, με τους δολοφόνους του Lee Rigby[1] είναι μια κοινή αντίληψη ενός πολέμου της Δύσης εναντίον των μουσουλμάνων, διεξαγόμενου στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, καθώς και η πρόθεση για μεταφορά αυτής της σύγκρουσης στη Δύση. Συνέχεια ανάγνωσης

Βηρυτός, Παρίσι

Standard

WEB ONLY

του Joey Ayoub
μετάφραση Νικ. Δρυμητινός

Σκίτσο του Ιρανού Hadi Heidari, μετά τις σφαγές στη Βυρητό και το Παρίσι

Σκίτσο του Ιρανού Hadi Heidari, μετά τις σφαγές στη Βυρητό και το Παρίσι

«Κατάγομαι από μια προνομιούχα γαλλόφωνη κοινότητα του Λιβάνου. Αυτό σημαίνει ότι πάντα έβλεπα τη Γαλλία σαν δεύτερο σπίτι μου. Οι δρόμοι του Παρισιού μου είναι οικείοι σαν τους δρόμους της Βηρυτού. Ήμουν στο Παρίσι, πριν από λίγες μέρες.

Πέμπτη 12 Νοεμβρίου, Παρασκευή 13 Νομεβρίου. Δυο τρομακτικές νύχτες. Την πρώτη νύχτα, έχασαν τη ζωή τους πάνω από σαράντα άνθρωποι στη Βηρυτό, τη δεύτερη πάνω από εκατό στο Παρίσι.

Και μου φαίνεται ξεκάθαρο ότι, για όλο τον πλανήτη, οι νεκροί συμπολίτες μου στη Βυρητό μετράνε λιγότερο από τους νεκρούς του Παρισιού.

«Εμείς» δεν έχουμε ένα safe button στο facebook. Για «εμάς» δεν κάνουν, αργά το βράδυ, δηλώσεις οι ισχυροί αυτού του κόσμου, δεν μιλάνε τα εκατομμύρια των online χρηστών.

«Εμείς» δεν αλλάζουμε πολιτικές που θα επηρεάζουν τις ζωές αμέτρητων αθώων προσφύγων.

Δεν θα μπορούσε να είναι πιο σαφές.

Το λέω χωρίς καμιά κακία, μόνο με θλίψη. Συνέχεια ανάγνωσης

Είμαστε σε πόλεμο;

Standard

του Ετιέν Μπαλιμπάρ

μετάφραση: Δημήτρης Ιωάννου

[…] Σε αυτό τον νομαδικό, πολύμορφο και ασύμμετρο πόλεμο, οι πληθυσμοί και απ’ τις «δύο όχθες» της Μεσογείου κρατούνται σαν όμηροι. Τα θύματα των επιθέσεων στο Παρίσι, μετά από αυτά της Μαδρίτης, του Λονδίνου, της Μόσχας, της Τυνησίας, της Άγκυρας, της Βυρηττού, με τους αγαπημένους τους και τους γείτονές τους, είναι όλοι όμηροι. Οι πρόσφυγες που αναζητούν άσυλο ή συναντούν τον θάνατο κατά χιλιάδες ενώ αντικρίζουν την ευρωπαϊκή ακτογραμμή, είναι όμηροι. Οι Κούρδοι, που σφυροκοπούνται από τον τουρκικό στρατό, είναι όμηροι. Όλοι οι πολίτες των αραβικών κρατών είναι όμηροι, πιασμένοι στη σιδερένια τανάλια της κρατικής τρομοκρατίας, του φανατικού τζιχαντισμού και των βομβαρδισμών από ξένες δυνάμεις.

2 gia balibar

Σκίτσο της Γαλλίδας Mathilde Adorno

Οπότε, τι μπορούμε να κάνουμε; Με κάθε κόστος, πρώτον, πρέπει να στοχαστούμε μαζί και να αντισταθούμε σε κάθε είδους φόβο, αμάλγαμα και παρόρμηση για εκδίκηση. Εξυπακούεται πως πρέπει να πάρουμε όλα τα απαραίτητα μέτρα πολιτικής και στρατιωτικής προστασίας, και να κινητοποιήσουμε τις υπηρεσίες αντικατασκοπείας και ασφάλειας, προκειμένου να αποτρέψουμε μελλοντικές τρομοκρατικές ενέργειες ή να τις αντιμετωπίσουμε, και αν είναι δυνατόν να δικάσουμε και να τιμωρήσουμε τους ενόχους και τους συνεργούς τους. Όμως, παράλληλα με αυτά, πρέπει να απαιτήσουμε την πιο εναργή επαγρύπνηση εκ μέρους των «δημοκρατικών» κρατών αναφορικά με πράξεις μίσους εναντίον όσων αλλοδαπών ή πολιτών τους οι οποίοι, εξαιτίας της καταγωγής, της πίστης ή του τρόπου ζωής τους, μπορεί να στοχοποιηθούν ως ο «εσωτερικός εχθρός» από αυτόκλητους πατριώτες. Και, επιπλέον: να απαιτήσουμε τα κράτη αυτά –κατά την ενδυνάμωση των μηχανισμών ασφαλείας τους– να σεβαστούν τα ατομικά και συλλογικά δικαιώματα που αποτελούν το θεμέλιο της ίδιας τους της νομιμοποίησης. Τα παραδείγματα του αμερικανικού «Πατριωτικού Νόμου» και του Γκουαντάναμο μας διδάσκουν ότι αυτό δεν είναι και τόσο εύκολο. Συνέχεια ανάγνωσης

Η στρατηγική της Δύσης: Ο πόλεμος πρέπει να συνεχιστεί…

Standard

WEB ONLY

του Sebastian Budgen

μετάφραση: Δημήτρης Ιωάννου

islamophobia__giacomo_cardelli

Προσθέστε λεζάντα

Είναι, ίσως,  η κατάλληλη στιγμή να αναλογιστούμε την ιδιοφυΐα της αντιτρομοκρατικής στρατηγικής της Δύσης, την οποία κατόπιν μπορούμε να θαυμάσουμε σε όλη της τη στρατηγική και τακτική συνοχή:

  1. Καταπολεμά τους βομβαρδισμούς και τις τυφλές δολοφονίες πολιτών με βομβαρδισμούς και τυφλές δολοφονίες πολιτών.
  2. Καταπολεμά τις επιθέσεις στις πολιτικές ελευθερίες και τα δικαιώματα με επιθέσεις στις πολιτικές ελευθερίες και τα δικαιώματα.
  3. Καταπολεμά τις προσπάθειες των τζιχαντιστών να προωθήσουν την αντίληψη ότι το Ισλάμ και η Δύση αποτελούν δύο ασυμφιλίωτα και ανταγωνιστικά στρατόπεδα, προωθώντας την αντίληψη ότι το Ισλάμ και η Δύση αποτελούν δύο ασυμφιλίωτα και ανταγωνιστικά στρατόπεδα.
  4. Καταπολεμά την προπαγάνδα των τζιχαντιστών σχετικά με την αχαλίνωτη ισλαμοφοβία της Δύσης προωθώντας την αχαλίνωτη ισλαμοφοβία στη Δύση.
  5. Καταπολεμά την εξάπλωση μιας αντιδραστικής μορφής του πολιτικού Ισλάμ κλείνοντας συμφωνίες και οικοδομώντας πολιτικές συμμαχίες με τα κράτη εκείνα που σχετίζονται περισσότερο από όλα με την εξάπλωση των πιο αντιδραστικών μορφών του πολιτικού Ισλάμ.
  6. Καταπολεμά την αντίληψη ότι οι δυτικές δυνάμεις δρουν σαν νέοαποικιακές δυνάμεις που για την υπεράσπιση των στενών συμφερόντων τους υποστηρίζουν τα πιο ολοκληρωτικά, διεφθαρμένα και ξεπουλημένα καθεστώτα, υποστηρίζοντας τα πιο ολοκληρωτικά, διεφθαρμένα και ξεπουλημένα καθεστώτα σαν νεοαποικιακές δυνάμεις που υπερασπίζουν μόνο τα στενά τους συμφέροντα.
  7. Καταπολεμά την αυτοπροβολή του Daesh [1] ως νόμιμου κράτους που βρίσκεται σε πόλεμο με τις δυτικές δυνάμεις, εξαγγέλλοντας ότι οι δυτικές δυνάμεις βρίσκονται σε πόλεμο με το κράτος που είναι γνωστό ως ISIS.
  8. Καταπολεμά την προπαγάνδα του του Daesh ότι η Δύση είναι μια παρηκμασμένη ζώνη χωρίς πνευματικότητα και χωρίς μέλλον, που χαρακτηρίζεται μόνο από την προσκόλλησή της σε συβαριτικές και ηδονιστικές δραστηριότητες, υπερασπιζόμενη συβαριτικές και ηδονιστικές δραστηριότητες ως την ειδοποιό διαφορά που τη διακρίνει από το ISIS.
  9. Καταπολεμά τον ισχυρισμό των τζιχαντιστών ότι τα μεταρρυθμιστικά ισλαμιστικά ρεύματα που θεωρούν ότι μπορούν να πάρουν την εξουσία μέσω εκλογών είναι αφελή, υποστηρίζοντας ένα πραξικόπημα εναντίον του μεταρρυθμιστή ισλαμιστή προέδρου ο οποίος πήρε την εξουσία μέσω εκλογών.
  10. Καταπολεμά τον ψευδή αντισιωνισμό των ριζοσπαστών ισλαμιστών, που βασίζεται στο επιχείρημα ότι η Δύση ακολουθεί μια πολιτική δύο μέτρων και δύο σταθμών στην περίπτωση του Ισραήλ, που λαμβάνει έναν κρουνό χρημάτων και όπλων παρά τη μεταχείριση που επιφυλάσσει στους Παλαιστίνιους, διατηρώντας μια πολιτική δύο μέτρων και δύο σταθμών στην περίπτωση του Ισραήλ που λαμβάνει έναν κρουνό χρημάτων και όπλων παρά τη μεταχείριση που επιφυλάσσει στους Παλαιστίνιους,

Αλήθεια,  αν  δεις έτσι τα πράγματα, τι μπορεί να πάει στραβά;

Σημείωση. Daesh: Άλλη ονομασία του ISIS, από τα αρχικά «al-Dawla al-Islamiya fi al-Iraq wa al-Sham». Η ονομασία (την οποία χρησιμοποιούν σκόπιμα Δυστικοί πολιτικοί, όπως και ο πρόεδρος Ολάντ, στο διάγγελμά του μετά την επίθεση) θεωρείται εξαιρετικά υποτιμητική, καθώς είναι ομόηχη με τις words daes (για κλοτσιές) και dahes (αυτός που σπέρνει τη διχόνοια).

Ο Sebastian Budgen είναι μέλος της εκδοτικής επιτροπής του Verso Books και του «Historical Materialism». Το κείμενο δημοσιεύθηκε στο μπλογκ του versobooks.com, στις 19.11.2015

Σπασμένο ψηφιδωτό

Standard

της Έλσας Παπαγεωργίου

H μεγάλη πόλη σαν ψηφιδωτό, όπως τη χαρακτηρίζει η Σχολή του Σικάγου: αυτός είναι, καταρχήν, ο στόχος των επιθέσεων στο Παρίσι, όπως προκύπτει από την επιλογή των γειτονιών της πόλης που χτυπήθηκαν και από τις ταυτότητες των θυμάτων. Αυτό το ψηφιδωτό που μας επιτρέπει ακόμα να υπάρχουμε αλλά και να αγαπάμε τις μεγαλουπόλεις ενός ολοένα και πιο άγριου καπιταλισμού, με όλες τους τις αντιφάσεις. Το ψηφιδωτό που επιτρέπει στις παραδοσιακές ταυτότητες να μαλακώνουν, που επιτρέπει να φτιαχτούν άλλες στη βάση της όσμωσης και της αλληλεπίδρασης ανθρώπων από τις τέσσερις γωνιές της γης, για να ανακαλύψουν τις διαφορές τους μέσα από τις ομοιότητες και τις ομοιότητες μέσα από τις διαφορές.

Σκίτσο του Ισπανού Jose Maria Nieto, μετά την επίθεση στο Παρίσι

 

Το ίδιο το Μπατακλάν αναδεικνύεται σε παράδειγμα : η 61χρονη μητέρα με την 35χρονη κόρη της, ο Τομά, η Λολά, η Τζαμίλα, ο Κεντερίν, η Μαρί κι ο Ματίας, η Χαλίμα, ο Πιέρ, ο Μπερντράντ, ο Χιασίντ, ο Ματιέ, η Ελέν, η Βαλέρια… Άνθρωποι από 15 χώρες, υπάλληλοι, εργάτες, μηχανικοί, δάσκαλοι. Υπάρχει μια περίεργη «εγγύτητα» μεταξύ δραστών και θυμάτων, που εντείνει το ακατανόητο των επιθέσεων. Κοινωνικά και ηλικιακά, αυτοί που χτυπήθηκαν δεν καταλάμβαναν διαμετρικά αντίθετες θέσεις, αλλά σχετικά κοντινές σε εκείνες των δραστών, πριν εξελιχθούν σε αυτό που τελικά έγιναν συμπαρασύροντας ένα πλήθος στο θάνατο: θέσεις κοντινές, τηρουμένων των αναλογιών μιας πόλης σαν το Παρίσι όπου οι κοινωνικές ανισότητες και οι αποκλεισμοί σου κλείνουν την πόρτα κατάμουτρα. Ο εχθρός είναι πια η 35χρονη μάνα που βγήκε να πιει μπύρα. Ο τριανταενιάχρονος πατέρας που πήγε στη συναυλία. Οι εικοσιπεντάχρονοι που βγήκαν να φλερτάρουν. Ο μαύρος κι λευκός που είναι φίλοι. Ο άντρας και η γυναίκα που είναι κολλητοί. Συνέχεια ανάγνωσης

Στα «Ενθέματα» αύριο Kυριακή 22 Νοεμβρίου

Standard

Kείμενα των: Έλσας Παπαγεωργίου, Ετιέν Μπαλιμπάρ, Τζέιμς Μπάτλερ, Φαμπιάν Περιέ, Μαγδαληνής Βαρούχα, Στρατή Μπουρνάζου, Sebastian Budgen, Edwy Plenel, Joey Ayoub

 Παρίσι 13 Νοεμβρίου: η τρομοκρατική επίθεση, ο ISIS, η Δύση και η επόμενη μέρα – 9 κείμενα (και οι τέσσερις σελίδες των αυριανών «Ενθεμάτων» είναι αφιερωμένες στο μαζικό έγκλημα στο Παρίσι)

00pΣπασμένο ψηφιδωτό, της Έλσας Παπαγεωργίου. «Όχι λοιπόν, τα θύματα δεν βρέθηκαν σε λάθος σημείο τη λάθος στιγμή. Τα θύματα είναι κόσμος σαν τον καθέναν που βρισκόταν στο σημείο όπου θα ήταν έτσι κι αλλιώς μια Παρασκευή βράδυ, ψηφίδες ο καθένας και η καθεμία αυτού του μεγάλου ψηφιδωτού που μας κάνει ακόμα να χωράμε στις μητροπόλεις του ύστερου καπιταλισμού. Αλλά και να τις αγαπάμε, γιατί μόνο αυτό τις κάνει να διατηρούν ακόμα μια ανθρωπιά. Κι αυτό φαίνεται πως είναι πια ανυπόφορο σε κάποιους νέους με ανθρώπινη μορφή που τόσο νωρίς απώλεσαν την ανθρώπινη υπόσταση με τη βοήθεια του ιμπεριαλισμού και των επιτήδειων που τους υπόσχονται τον παράδεισο στον άλλο κόσμο για να φέρουν την κόλαση σε τούτον εδώ».

Είμαστε σε πόλεμο; του Ετιέν Μπαλιμπάρ. «Οπότε, τι μπορούμε να κάνουμε; Με κάθε κόστος, πρώτον, πρέπει να στοχαστούμε μαζί και να αντισταθούμε σε κάθε είδους φόβο, αμάλγαμα και παρόρμηση για εκδίκηση. Εξυπακούεται πως πρέπει να πάρουμε όλα τα απαραίτητα μέτρα πολιτικής και στρατιωτικής προστασίας, και να κινητοποιήσουμε τις υπηρεσίες αντικατασκοπείας και ασφάλειας, προκειμένου να αποτρέψουμε μελλοντικές τρομοκρατικές ενέργειες ή να τις αντιμετωπίσουμε, και αν είναι δυνατόν να δικάσουμε και να τιμωρήσουμε τους ενόχους και τους συνεργούς τους. Όμως, παράλληλα με αυτά, πρέπει να απαιτήσουμε την πιο εναργή επαγρύπνηση εκ μέρους των «δημοκρατικών» κρατών αναφορικά με πράξεις μίσους εναντίον όσων αλλοδαπών ή πολιτών τους οι οποίοι, εξαιτίας της καταγωγής, της πίστης ή του τρόπου ζωής τους, μπορεί να στοχοποιηθούν ως ο «εσωτερικός εχθρός» από αυτόκλητους πατριώτες. Και, επιπλέον: να απαιτήσουμε τα κράτη αυτά –κατά την ενδυνάμωση των μηχανισμών ασφαλείας τους– να σεβαστούν τα ατομικά και συλλογικά δικαιώματα που αποτελούν το θεμέλιο της ίδιας τους της νομιμοποίησης. Τα παραδείγματα του αμερικανικού «Πατριωτικού Νόμου» και του Γκουαντάναμο μας διδάσκουν ότι αυτό δεν είναι και τόσο εύκολο». (μετάφραση: Δημήτρης Ιωάννου) Συνέχεια ανάγνωσης