Μια καλή στιγμή

Standard

 του Στρατή Μπουρνάζου

Α.

Νίκος Εγγονόπουλος, "Ο όρκος των Φιλικών"

Νίκος Εγγονόπουλος, «Ο όρκος των Φιλικών»

«Η Ελληνική Επανάσταση υπήρξε τέκνο του Διαφωτισμού, ενός κινήματος που συνεπήρε τους ανθρώπους όπου Γης, καθώς συνειδητοποιούσαν ότι η καθεστηκυία τάξη δεν είναι γραμμένη στην πέτρα, διά παντός καθαγιασμένη και συνεπώς ακλόνητη. Ο κόσμος μπορούσε πλέον να γίνει, μέσα από τους αγώνες των ανθρώπων, κόσμος ισότητας, αδελφότητας και ελευθερίας. Η Ελληνική Επανάσταση υπήρξε μια έξοχη στιγμή εκείνης της άνοιξης των λαών.

Λίγα χρόνια πριν, το επαναστατικό σύνταγμα των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής ξεκινούσε με μια συγκλονιστική φράση “Εμείς, ο λαός…”. Aυτό που όχι μόνο λένε, αλλά κάνουν αυτές οι τρεις λεξούλες είναι το μυστικό των επαναστάσεων του Διαφωτισμού: όταν οι άνθρωποι παίρνουν την τύχη τους στα χέρια τους και θεσπίζουν την πολιτική ενότητά τους παύουν να είναι απλώς άτομα, γίνονται “o λαός”».

Β΄.

«Την Ελληνική Επανάσταση δεν μπορούμε να τη διαβάσουμε, ούτε, πολύ περισσότερο, να την κατανοήσουμε, έξω και πέρα από την οικουμενική δυναμική των μεγάλων κοινωνικών και πολιτικών ρευμάτων της εποχής εκείνης. Των συγκρούσεων και των επαναστάσεων, που, μέσα σε λίγες δεκαετίες, επρόκειτο να προκαλέσουν στο παλαιό καθεστώς ριζικές ρηγματώσεις και ανατροπές. Αυτή η οικουμενική δυναμική, που προήλθε στο δεύτερο μισό του 18ου αιώνα από την Αμερικανική και την Γαλλική Επανάσταση, προσέβαλε αμετάκλητα τα θεμέλια του παλαιού κόσμου. Οι ιδέες και οι ανατρεπτικές δράσεις, που έχουν ως αφετηρία την Αμερικανική και την Γαλλική Επανάσταση, απλώνονται από την Ιβηρική έως την Κεντρική Ευρώπη και τη Ρωσία∙ από τη Βαλκανική ως τη Βόρεια Αφρική∙ και από τις εστίες των παλιών ευρωπαϊκών αυτοκρατοριών μέχρι τις αποικίες τους στην Ασία και την Αμερικανική Ήπειρο. To 1821, πέρα από “Ελληνική υπόθεση”, είναι το έτος της εξέγερσης στο Μεξικό, είναι το έτος της ενοποίησης της Αϊτής, το έτος της διακήρυξης της ανεξαρτησίας για μια σειρά από χώρες της Λατινικής Αμερικής».

***

Eίναι από τις περιπτώσεις που έχει μεγάλη σημασία όχι μόνο το περιεχόμενο, αλλά ο συντάκτης και ο σκοπός του κειμένου. Γιατί έχει σημασία ότι τα ωραία αυτά αποσπάσματα δεν ανήκουν σε κάποια επιφυλλίδα, μελέτη, άρθρο στον «Μνήμονα» ή «Τα Ιστορικά» αλλά σε επίσημα (ένα επίσημο και ένα οιονεί επίσημο) κείμενα της Ελληνικής Δημοκρατίας. Το πρώτο είναι η εγκύκλιος του Υπουργού Παιδείας Αριστείδη Μπαλτά προς όλους τους διευθυντές των σχολείων της χώρας, ενώ το δεύτερο η ομιλία του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, ανήμερα της 25ης Μαρτίου. Συνέχεια ανάγνωσης

Τα αεροπλάνα και η Σύνοδος

Standard

του Στρατή Μπουρνάζου 

Στο Ζάππειο μια μέρα περιπατούσα – την Πέμπτη, για την ακρίβεια. Και καθώς περιπατούσα συνήντησα όχι μία, αλλά πολλές νέες, ξανθομαλλούσες και μη· αλλά δεν είναι αυτό το θέμα μας. Κατά τη διάρκεια του περιπάτου, και ενώ σε λίγες ώρες θα άρχιζε η Σύνοδος Κορυφής της Ε.Ε., τον αττικό ουρανό διέσχιζαν, πέρα ως πέρα, αεροπλάνα. Έκαναν πρόβες για την παρέλαση. F-16 μάλλον, όπως μου είπαν οι ειδήμονες. Multiple choice, αγαπητοί αναγνώστες: Ποια σχέση έχουν τα δύο γεγονότα, οι πτήσεις των αεροπλάνων και η Σύνοδος;

α) Χρονική (την ίδια μέρα αμφότερα)

β) Τα είδε ο ίδιος άνθρωπος.

γ) Όση ο φάντης με το ρετσινόλαδο.

δ) Ο Ερμής είναι στον ανάδρομο, συνεπεία της Συνόδου (πλανητών).

ε) Συνδέονται στενά.

Παρά τον πειρασμό, να διαλέξει κανείς το γ) ή το δ), φρονώ ότι η σωστή απάντηση είναι η πέμπτη: η διεξαγωγή της –αναβαθμισμένης και διευρυμένης, μάλιστα– στρατιωτικής παρέλασης έχει άμεση σχέση με την ευρωπαϊκή Σύνοδο και εν γένει τη διαπραγμάτευση.

Νίκος Εγγονόπουλος, «Ο προπάππος Περραιβός με το κεφάλι του Ρήγα Φεραίου», 1956

Νίκος Εγγονόπουλος, «Ο προπάππος Περραιβός με το κεφάλι του Ρήγα Φεραίου», 1956

Ας δούμε τι κάνει η κυβέρνηση. Δεν καταργεί την παρέλαση, αλλά τη διατηρεί στην αναβαθμισμένη της μορφή (με αεροπλάνα, τανκς κλπ., τα οποία, έπειτα από κάποια χρόνια απουσίας λόγω κρίσης, είχαν επανέλθει το 2014) και την ανοίγει στον λαό, δίνοντάς της χαρακτήρα γιορτής. Χαμηλώνει την υπερυψωμένη εξέδρα, αφαιρεί τα κιγκλιδώματα και καλεί τον κόσμο να μετάσχει, παρακολουθώντας την παρέλαση και γιορτάζοντας μετά, όταν οι μπάντες του στρατού θα παίζουν δημοτικά και λαϊκά. Το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας θα μοιράσει 10.000 σημαιάκια στους θεατές, ενώ ο εορτασμός που οργανώνει η Περιφέρεια Αττικής διατηρεί όλο το παραδεδομένο τυπικό: κατάθεση στεφάνων, δοξολογία κ.ο.κ. (τραγελαφική λεπτομέρεια: η εκδήλωση της Ένωσης Αποστράτων Αξιωματικών, με ομιλητή τον διαβόητο χουντικό καθηγητή της Φιλοσοφικής Αθηνών Γρηγόριο Κωσταρά). Συνέχεια ανάγνωσης