Ιστορίες από μια ανθρώπινη Κυψέλη

Standard

του Θανάση Καλαφάτη

Βάσω Κατράκη, «Κορίτσια στο μπαλκόνι», 1942

Η προφορική ιστορία έχει τη δική της ιστορία, σύντομη αλλά ενδιαφέρουσα — και αρκετά συζητημένη. Μετά την πρώτη και πολλά υποσχόμενη εμφάνισή της σαν μια καινούργια επιστημονική πειθαρχία, τα τελευταία χρόνια, και αφού πέρασε μια περίοδο κάμψης, η προφορική ιστορία επανέρχεται σήμερα, για να συμπληρώσει και να δώσει απαντήσεις εκεί που η γραπτή ιστορία των τεκμηρίων και των αρχείων έχει τις δικές της δυσκολίες. Γνωστές είναι και οι αδυναμίες της προφορικής ιστορίας· ο διάλογος και οι αντιπαραθέσεις συνεχίζονται.

Η προφορική ιστορία έχει και στη χώρα μας συγκεντρώσει το ενδιαφέρον των πανεπιστημιακών τμημάτων, κυρίως των κοινωνικών σχολών, αλλά και ερευνητικών κέντρων και αρχειακών οργανισμών, και υπάρχουν ήδη οι πρώτες συμβολές προς αυτή την κατεύθυνση. Υπάρχουν σήμερα άγραφες ιστορίες κοινωνικών ομάδων που βρίσκονται στη σκιά και ο λόγος τους είναι σιωπηλός: θυματοποιημένες γυναίκες, μάνες, κόρες, παιδιά που συμπαρίστανται σε έγκλειστες πολιτικούς κρατούμενους ή ποινικούς, νέοι μη πολιτικοποιημένοι που κάνουν τη δική τους εξέγερση στο σχολείο, την οικογένεια, τον στρατό, άτομα χωρίς ταυτότητα που εργάζονται περιθωριοποιημένοι χωρίς δικαιώματα και ίδιο λόγο κ.ά. Συνέχεια ανάγνωσης