Φίλοι και αδέρφια…

Standard

του Παναγιώτη Παπίδα

Έργο του Thierry Poncelet

Αλλού θα καταλήξω, αλλά λέω να ξεκινήσω από μια βιβλική αναφορά στην οποία προσφάτως έπεσα και είχα πει να την κοπιάρω για «πάσα μελλοντική χρήσιν»: Τι έχει να ωφεληθεί ο άνθρωπος αν κερδίσει τον κόσμο όλο, αλλά απολέσει την ψυχή του; ερωτά (υπό στόματος Ιησού του Ναζωραίου) ο ευαγγελιστής Μάρκος. Το μέλλον τελικά ήταν πολύ κοντινότερα από ό,τι φαντάστηκα…

Εντάξει, δεν υπάρχει μία απάντηση, έτσι κι αλλιώς, στο ερώτημα. Αν ρωτήσεις τους χριστιανούς θα μπορέσουν να σου δώσουν πολύ πειστικότερες απαντήσεις από μένα (που δεν είμαι), αλλά, παρ’ όλα αυτά, αυτές οι απαντήσεις τους εμένα μου αφήνουν μια αίσθηση στυφής γεύσης στο στόμα.

Η ερώτηση μπορεί ίσως να μετατοπιστεί στο «ποιος άνθρωπος;». Καταρχάς ο homosapiens, θα έλεγα εγώ, γνωστός φλέιμερ και τρολ. Αφού λοιπόν, με την έγκυρη παρέμβασή μου, μειώσαμε το πιθανό δείγμα στο 1/4 (προσφάτως πληροφορήθηκα ότι ανακαλύφθηκε και έτερο είδος ανθρώπου, πριν από τους sapiens, γεγονός που ανεβάζει σε τουλάχιστον 4 τον αριθμό των ανθρώπινων ειδών του πλανήτη μας, δυστυχώς οι τρεις εξ αυτών εξαφανισμένοι προ πολλού) θα προσπαθήσουμε να απαντήσουμε ξεχωριστά για καθένα από τα «είδη» των σημερινών ανθρώπων.

Τι έχει να ωφεληθεί ο μεγαλοτραπεζίτης (ή ένας, αντιστοίχως ματσό, μεγαλοεπενδυτής) αν χάσει την ψυχή του, αλλά κερδίσει τον κόσμο όλο; Τι να σας πω; Αυτό προφανώς εξαρτάται από την ψυχή του. Εφόσον αυτό το πράμα έχει φυσική υπόσταση (ελέγχεται ακόμα,) η αξία του είναι σαφώς υποτιμημένη (για να μιλήσουμε με όρους της αγοράς). Ποιος αλήθεια ενδιαφέρεται να αποκτήσει την ψυχή ενός μεγαλοτραπεζίτη; Ενώ τον κόσμο όλο (του μεγαλοτραπεζίτη) αρκετοί μπορώ να πω, χωρίς τον φόβο να λαθέψω. Ο μεγαλοτραπεζίτης, προφανώς, θα γυρίσει την πλάτη στον ευαγγελιστή Μάρκο ή, στην καλύτερη περίπτωση, θα σηκώσει τα φρύδια του σε ένδειξη αποδοκιμασίας γι’ αυτή την απερίσκεπτη και απρονόητη απορία του. Συνέχεια ανάγνωσης

Οι Περιττοί και οι Άξιοι

Standard

του Νικόλα Σεβαστάκη

Χαρακτικό του Τζιάκομο Πέρι

Αν ζούσε σήμερα ο Τουργκένιεφ, αυτός ο «δυτικός» Ρώσος και φίλος του Φλωμπέρ, δεν θα χρειαζόταν να γράψει το περίφημο Ημερολόγιο ενός περιττού ανθρώπου. Πώς να γράψεις για τον περιττό άνθρωπο σε μια στιγμή όπου όλο και περισσότερο άνθρωποι φαίνεται να περισσεύουν; Πώς να μιλήσεις για τους περιττούς όταν αυτοί, ως λογιών ανεπιθύμητοι πλεονάζοντες, τείνουν να θεωρηθούν νεκροθάφτες της σωτηρίας των εθνικών οικονομιών και αποδιοπομπαίοι τράγοι στην πορεία «εξυγίανσης» των λιπόθυμων συστημάτων;

Η ελλειμματική ζωή οφείλεται, λοιπόν, στους πλεονάζοντες. Όπως η καταβύθιση του κόσμου της εργασίας χρεώνεται στους απαράσκευους και στους ανεπρόκοπους. Κοντολογίς, ο μηδενισμός οφείλεται στα μηδενικά και η ακρίβεια στους «τσαμπατζήδες»: αυτή η βαθιά πρωτόγονη «σκέψη» επιστρέφει από τους καιρούς του Χέρμπερτ Σπένσερ και τα εγχειρίδια των βικτωριανών αστών για τις επικίνδυνες τάξεις, αυτή η σκέψη-κάτεργο φαίνεται να εμπνέει για τα καλά τους συστημικούς λόγους του έτους 2011.

Πέρα όμως από τη γλαφυρή φιλολογία για τις θετικές πλευρές της κρίσης, αυτό που διαφαίνεται είναι πλέον μια ακραία πολιτισμική οπισθοχώρηση. Τα υποκείμενα πολίτες μετατρέπονται σε μονάδες μετακινούμενων φόβων και πληθυσμούς εφέδρων. Οι πραγματικά πλούσιοι έχουν κάνει απόσχιση από κάθε συμβόλαιο και η μεσαία τάξη, αυτό το αρχαίο φιλελεύθερο όνειρο, δεν μπορεί πια να στηρίξει τους μύθους που έπλασαν για αυτήν οι μεταπολεμικές κοινωνιολογίες της αφθονίας. Συνέχεια ανάγνωσης