Ευρώπη: Μια «χαμηλής έντασης» δημοκρατία

Standard

Ο καπιταλισμός εναντίον της δημοκρατίας

του Μικαέλ Λεβύ

μετάφραση: Γιάννης Χατζηδημητράκης

Ας ξεκινήσουμε με ένα απόσπασμα ενός δοκιμίου σχετικά με την αστική δημοκρατία στη Ρωσία, γραμμένο το 1906, μετά την ήττα της πρώτης Ρωσικής Επανάστασης:

«Είναι εντελώς γελοίο να πιστεύουμε ότι υπάρχει μια εκλεκτική συγγένεια ανάμεσα στον τωρινό μεγάλο καπιταλισμό – άρτι εισαχθέντα σήμερα στη Ρωσία και καλά εδραιωμένο στις Ηνωμένες Πολιτείες […] και τη «δημοκρατία» ή την «ελευθερία» (με όλες τις πιθανές σημασίες της λέξης). Tο πραγματικό ερώτημα θα έπρεπε να είναι το εξής: Πώς αυτές οι έννοιες μπορεί να είναι «πιθανές» σε μακροπρόθεσμη βάση, κάτω από καπιταλιστική κυριαρχία;».[1]

Έργο του Πωλ Ντελβώ

Έργο του Πωλ Ντελβώ

Ποιος είναι ο συγγραφέας του διορατικού αυτού σχόλιου; Ο Λένιν, ο Τρότσκι ή, μήπως, ο Πλεχάνοφ; Όχι· είναι ο Μαξ Βέμπερ, ο διάσημος αστός κοινωνιολόγος. Αν ποτέ δεν ανέπτυξε αναλυτικά την διορατική του άποψη, εδώ ο Βέμπερ υποδηλώνει ότι υπάρχει μια εγγενής αντίφαση ανάμεσα στον καπιταλισμό και τη δημοκρατία.

Η ιστορία του 20ού αιώνα φαίνεται να επιβεβαιώνει αυτή την άποψη: πολύ συχνά, όταν η εξουσία των κυρίαρχων τάξεων φάνηκε να απειλείται από τον λαό, η δημοκρατία παραγκωνίστηκε ως μια δαπανηρή πολυτέλεια και αντικαταστήθηκε από το φασισμό (στην Ευρώπη, τις δεκαετίες του 1920 και 1930) ή τις στρατιωτικές δικτατορίες (στη Λατινική Αμερική τις δεκαετίες του 1960 και του 1970). Συνέχεια ανάγνωσης

10 παρατηρήσεις για την τρέχουσα επικαιρότητα

Standard

του Μιχάλη Παναγιωτάκη

 

  1. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΑΛΕΞΙΑΣ ΓΙΑΚΟΥΜΠΙΝΗ

    ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΑΛΕΞΙΑΣ ΓΙΑΚΟΥΜΠΙΝΗ

    Οι U2 είναι μαγαζί. Η εικόνα με το Unfuck Greece είναι τμήμα από αυτό τον μόνιμο αποπλαισιωμένο βομβαρδισμό εικόνας, μέσα στον οποίο μαρκετάρονται. Εν μέρει καλό (γιατί δείχνει πως η κρισιμότητα της κατάστασης στην χώρα έχει φτάσει και στις παρυφές της ποπ κουλτούρας) αλλά ως επί το πλείστον ουδέτερο: είμαστε πίξελ σε μιντιακό κάδρο.

  2. Το άρθρο του Τσίπρα στη Le Monde έξω το διάβασαν σαν defiant statement, εδώ, εξ αριστερών κυρίως, διάφοροι το παρουσίασαν ως κείμενο συνθηκολόγησης. Κάποια ερμηνεία από τις δύο είναι τελείως λάθος. (Alexis Tsipras, «Non à une zone euro à deux vitesses», Le Monde, 31.5.2015).
  3. Αν εκ των προτέρων θεωρείς σαν αξίωμα πως δεν μπορεί να υπάρξει αξιοπρεπής λύση εντός Ευρώ, τότε κάθε λύση εντός Ευρώ την θεωρείς εκ των προτέρων συνθηκολόγηση. Ανεξάρτητα από το περιεχόμενό της. Και άρα πως δεν είναι αξιοπρεπής λύση. Κυκλικός συλλογισμός λέγεται αυτό.

Συνέχεια ανάγνωσης