Οι μαύρες τρύπες της Τουρκικής Δημοκρατίας

Standard

Επίσκεψη στην Τουρκία

 του Δημήτρη Χριστοπούλου

Από τις από 20 έως τις 24 Ιανουαρίου, μια αντιπροσωπεία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δικαιωμάτων του Ανθρώπου επισκέφθηκε την Τουρκία, με στόχο την καταγραφή της κατάστασης των δικαιωμάτων στη χώρα μετά το σταμάτημα των διαπραγματεύσεων με τους Κούρδους και τα τρομοκρατικά χτυπήματα. Η αποστολή επισκέφθηκε το Ντιγιαρμπακίρ και την Άγκυρα και πραγματοποίησε συναντήσεις με μη κυβερνητικούς και κυβερνητικούς αξιωματούχους, δημοσιογράφους, ακτιβιστές και ακαδημαϊκούς. Ζητήσαμε από τον Δημήτρη Χριστόπουλο, αντιπρόεδρο της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (FIDH), που μετείχε στην αντιπροσωπεία, να μας συνοψίσει, σε ένα κείμενο, τις σκέψεις του από την επίσκεψη αυτή. Το κείμενο θα δημοσιευτεί και στα τουρκικά.

ΕΝΘΕΜΑΤΑ

Παιδιά στο Σιλόπι φωτο Ilyas Akengin-AFP

Παιδιά στο Σιλόπι φωτο Ilyas Akengin-AFP

«Βοηθήστε μας να θάψουμε τους νεκρούς μας». Στις 21 Ιανουαρίου, δώδεκα άνθρωποι συναντιούνται με την αντιπροσωπεία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, μέσα στην αίθουσα του Δικηγορικού Συλλόγου του Ντιγιαρμπακίρ. Οι άνθρωποι αυτοί δεν ήταν σαν τους άλλους συνομιλητές της διεθνούς αποστολής. Δεν ήταν ούτε πολιτικοί ούτε ακτιβιστές των δικαιωμάτων. Στο πρόσωπό τους έβλεπες μόνο την οδύνη. Το πένθος. Πενθούσαν τα παιδιά τους, που σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια της απαγόρευσης κυκλοφορίας στο ιστορικό κέντρο της πόλης. Παλεύουν, μέρες τώρα, να τα βρούνε για να τα θάψουν. Αυτό μόνο θέλουν. Αλλά δεν μπορούν. Οι τουρκικές αρχές δεν τους αφήνουν να δουν τους νεκρούς τους και να τους τιμήσουν. Και αυτοί περιμένουν. Συνέχεια ανάγνωσης

Ένας είναι ο εχθρός;

Standard

του Δημοσθένη Παπαδάτου-Αναγνωστόπουλου 

Το λογικό, μετά το μακελειό στο Παρίσι, θα ήταν ο ISIS να ενώνει — εναντίον του. Όμως, η ρωσοτουρκική κρίση οξύνεται, η σύγκρουση Δύσης-Ρωσίας για το μέλλον του Άσαντ συνεχίζεται και ο αλληλοσφαγιασμός των αντιπάλων του ISIS/Daesh στη Συρία το ίδιο. Το λογικό, ενόψει πολέμου, θα ήταν ο πόλεμος να ενώνει – εναντίον του. Όμως το Μέτωπο της Αριστεράς και το Γαλλικό Κομμουνιστικό Κόμμα στηρίζουν τον Ολάντ, ενώ η Αστυνομία συλλαμβάνει ακτιβιστές του Ensemble, του ΝPA και του Αlternative Libertaire. Είναι προφανές: υπάρχει πρόβλημα στην ιεράρχηση των αντιπάλων – και είναι σοβαρό.

Οι Iταλοί περιπαίζουν τους τζιχαντιστές: «ISIS, [ξύλο] με τα χέρια, όποτε θέλετε» (από το twitter της Silvia Cirocchi)

Οι Iταλοί περιπαίζουν τους τζιχαντιστές: «ISIS, [ξύλο] με τα
χέρια, όποτε θέλετε» (από το twitter της Silvia Cirocchi)

Κάθε πολιτική σύγκρουση οργανώνεται γύρω από διλήμματα, και τελικά γύρω από μια κεντρική αντίθεση· για να αφορά όμως τους πολλούς, χρειάζεται να είναι και συγκεκριμένη. Στην παράδοση της Αριστεράς, «ο βασικός εχθρός βρίσκεται στην ίδια μας τη χώρα» (Λίμπκνεχτ), άρα επιδίωξη είναι «η ήττα της δικής μας αστικής τάξης» (Λένιν): ξεχνώντας το, η κοινοβουλευτική γαλλική Αριστερά γίνεται αριστερή πτέρυγα του ευρωπαϊκού ιμπεριαλισμού· απολυτοποιώντας το, η εκδοχή της που αντιστέκεται παραμένει μειοψηφική, γιατί μοιάζει υπερβολικά αφηρημένη μπροστά στο φόβο που προξενεί μετά τις 13/11 μια ξεχασμένη βαλίτσα σε κάποιο πεζοδρόμιο του Παρισιού. Όπως στις ανθρώπινες σχέσεις, έτσι και στην πολιτική, χρειάζεται κανείς να παίρνει στα σοβαρά τους φόβους των ανθρώπων – ιδίως όταν αυτοί πατούν στην πραγματικότητα: μια επίθεση αυτοκτονίας σε ένα μπαρ που κοστίζει τη ζωή σαράντα ανθρώπων, δημιουργεί τον εύλογο φόβο ότι αυτό μπορεί να ξανασυμβεί. Εδώ λοιπόν η «κύρια αντίθεση» με το γαλλικό κράτος και τον δυτικό ιμπεριαλισμό δεν αρκεί: εκτός από τον γαλλικό στρατό, στη χώρα υπήρξε, αν δεν υπάρχει ακόμα, και ο ISIS, και τη «συγκεκριμένη» απάντηση στη δεύτερη αιματοχυσία μέσα σε δέκα μήνες μοιάζει να την έχουν ο στρατός και η αστυνομία· τα άλλα φαίνονται ιδεολογίες και παλιομοδίτικη πολιτική. Είναι όμως; Συνέχεια ανάγνωσης

Τζιχαντιστές, Ερντογάν και HDP στο φόντο των εκλογών

Standard

Άγκυρα: η σφαγή και η επόμενη μέρα-3

συνέντευξη του Αχμέτ Ινσέλ

μετάφραση: Μαρία Καλαντζοπούλου

Γιατί στοχοποιήθηκε το φιλοκουρδικό Λαϊκό Δημοκρατικό Κόμμα (HDP) σ’ αυτό το διπλό χτύπημα στην Άγκυρα; 

Είναι δύσκολο να πούμε αν αυτό το κόμμα, που εκπορεύεται από το κουρδικό κίνημα αλλά είναι ανοιχτό σε όλες τις διαφοροποιήσεις εντός της τουρκικής κοινωνίας, υπήρξε ο κύριος στόχος των δολοφόνων. Η διαδήλωση για την ειρήνη που επρόκειτο να πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα το Σάββατο, συγκέντρωνε πολλές άλλες συνιστώσες της κοινωνίας των πολιτών, όπως συνδικάτα του δημόσιου τομέα, ο δικηγορικός και ο ιατρικός σύλλογος Τουρκίας. Επίσης, μετείχαν κομμάτια της Αριστεράς όπως το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP), η κύρια αντιπολιτευτική δύναμη, που δηλώνει κληρονόμος της παράδοσης του Μουσταφά Κεμάλ, του ιδρυτή της λαϊκής κοσμικής δημοκρατίας που δημιουργήθηκε πάνω στα συντρίμμια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Φωτό: Λευτέρης Πιταράκης

Φωτό: Λευτέρης Πιταράκης

Επιπλέον, δεν έχουν περάσει παρά λίγες εβδομάδες από τότε που το HDP υπήρξε στόχος συστηματικών επιθέσεων εκ μέρους των πιστών της ισλαμο-συντηρητικής εξουσίας του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Πάνω από 400 τοπικά γραφεία του κόμματος υπέστησαν επίθεση ή καταστράφηκαν. Στελέχη του –κυρίως στα νοτιοανατολικά της χώρας, που κατοικούνται κατά πλειοψηφία από Κούρδους– συνελήφθησαν. Αν και το κόμμα αυτό έλαβε 13% των ψήφων και 80 έδρες στις εκλογές της 7ης Ιουνίου, έχει στοχοποιηθεί από το ΑΚΡ (το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης) και τον Ερντογάν, ο οποίος το καταγγέλλει ταυτίζοντάς το πλήρως με το ΡΚΚ (Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν), το οποίο έχει κηρύξει ένοπλο αγώνα εναντίον της Άγκυρας από το 1984. Είναι μια επιχείρηση ποινικοποίησης του ΗDΡ, με σκοπό να μεταστραφούν οι συντηρητικοί Κούρδοι ψηφοφόροι, κι ακόμα περισσότερο τα μη θρησκευτικά και κεμαλικά μεσοστρώματα των πόλεων. Οι ομάδες αυτές ψήφισαν το HDP, πιθανότατα, προκειμένου να μην αποκτήσει την απόλυτη πλειοψηφία στο Κοινοβούλιο το ΑΚΡ και να μην μπορέσει έτσι ο Ερντογάν να επιβάλλει την προεδρική δημοκρατία που επικαλείται στις εξαγγελίες του. Αν το HDP δεν περάσει το κατώφλι του 10% στις εκλογές της 1ης Νοεμβρίου, δεν θα εκλέξει κανέναν βουλευτή και το ΑΚΡ θα αποκτήσει, αν μη τι άλλο, την πλειοψηφία που θα του επιτρέψει να παραμείνει στην εξουσία. Συνέχεια ανάγνωσης

Οι περίπλοκες διαδρομές ΑΚΡ, παρακράτους και ISIS

Standard

Άγκυρα: η σφαγή και η επόμενη μέρα-2

της Ιλεάνας Μορώνη

Ποιοι και πώς ακριβώς οργάνωσαν την πολύνεκρη διπλή επίθεση αυτοκτονίας στην πορεία ειρήνης στην Άγκυρα το Σάββατο 10 Οκτωβρίου; Είναι πολύ πιθανό να μη μάθουμε ποτέ όλες τις λεπτομέρειες. Μπορούμε όμως να εντάξουμε την επίθεση στο ευρύτερο πλαίσιό της, για να δούμε τι αποκαλύπτει για το σημείο στο οποίο βρίσκεται η Τουρκία, και ποιες περαιτέρω συνέπειες μπορεί να έχει η εμφανής κλιμάκωση της πόλωσης και της πολιτικής βίας.

Η στρατηγική του ISIS και οι ευθύνες του τουρκικού κράτους

Η ταυτότητα των βομβιστών αυτοκτονίας είναι πια γνωστή: ήταν σεσημασμένοι για τις σχέσεις τους με το Ισλαμικό Κράτος (ISIS), και μάλιστα εμπλέκονταν σε ύποπτες υποθέσεις, οι οποίες όμως φαίνεται να ερευνήθηκαν περισσότερο από δημοσιογράφους παρά από τις αρχές![1] Γεννώνται λοιπόν σοβαρά ερωτήματα σχετικά με τη στάση των τουρκικών αρχών. Τη στιγμή που μέλη αριστερών οργανώσεων προσάγονται προληπτικά πριν από προγραμματισμένες πορείες, ενώ πολίτες και δημοσιογράφοι συλλαμβάνονται καθημερινά με την κατηγορία της «προσβολής του Προέδρου της Δημοκρατίας», γιατί οι αρχές, κι ενώ υπήρχαν σχετικές ενδείξεις, δεν κατάφεραν να σταματήσουν μια αιματηρή επίθεση στην πρωτεύουσα της Τουρκίας; Γιατί ο πρωθυπουργός Νταβούτογλου προσπαθεί να εμπλέξει στην υπόθεση το κουρδικό κίνημα, αναφερόμενος στο –διόλου αληθοφανές– ενδεχόμενο να πρόκειται για συνεργασία μεταξύ του ΡΚΚ και του ISIS;

Ακόμα κι αν πρόκειται για αμέλεια ή ανικανότητα των αστυνομικών και δικαστικών αρχών, προφανώς και υπάρχουν πολιτικές ευθύνες. Ωστόσο, οι ευθύνες του «μεταβατικά» κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) και του Ερντογάν είναι ακόμα βαρύτερες: Συνέχεια ανάγνωσης

Ο σουλτάνος των ελιγμών και το επικίνδυνο παιχνίδι του

Standard

της Λίιλα Τζάσιντο

μετάφραση: Γιάννης Χατζηδημητράκης

Δεν είχε προλάβει να στεγνώσει το μελάνι στα πρωτοσέλιδα που διακήρυσσαν την αλλαγή σκηνικού με την καθυστερημένη είσοδο της Τουρκίας στον πόλεμο κατά του  Ισλαμικού Κράτους (ISIS), όταν Κούρδοι ακτιβιστές προειδοποίησαν στο twitter για το αντίθετο. Το hashtag #TurkeyIsAttackingKurdsNotISIS (η Τουρκία χτυπάει τους Κούρδους, όχι το ISIS) εμφανίστηκε πριν από το ξημέρωμα του Σαββάτου, 25 Ιουλίου, λίγες ώρες μετά τον βομβαρδισμό των θέσεων του ΡΚΚ στο βόρειο Ιράκ από τουρκικά πολεμικά αεροπλάνα.

Σκίτσο του Latuff

Σκίτσο του Latuff

Έτσι, αν η Παρασκευή 24 Ιουλίου άρχισε με μια δραματική αλλαγή στην περιοχή –η Τουρκία ανέλαβε απευθείας δράση ενάντια στο ISIS– τελείωσε με ένα γνώριμο σφυροκόπημα ενός παλιού εχθρού, εναντίον του οποίου η Άγκυρα έχει εμμονή από δεκαετίες. Ένα σφυροκόπημα  που φανερώνει την τουρκική ακαμψία σχετικά με το Κουρδικό Ζήτημα, ανεξαρτήτως από το αν στην εξουσία βρίσκεται ένας δικτάτορας στρατιωτικός, ένας κεμαλικός ή ένας ισλαμιστής. Δυστυχώς, αυτό συνέβη παρά την κατάπαυση του πυρός μεταξύ της Τουρκίας και του ΡΚΚ, που ίσχυε από τον Μάρτιο του 2013. Υπήρχαν ακόμα ελπίδες για μια σημαντική ειρηνευτική συμφωνία. Τώρα όλα αυτά τα όνειρα για ειρήνευση πνίγηκαν μέσα σε μια τούρκικη λεκάνη.

Κηρύσσοντας τον μονομερή τερματισμό της εκεχειρίας αυτή την εβδομάδα, ο Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι «δεν είναι δυνατόν να συνεχίσει την [ειρηνευτική] διαδικασία με εκείνους που βάζουν στο στόχαστρο στην εθνική μας ενότητα και την αδελφοσύνη», αναφερόμενος στο εκτός νόμου ΡΚΚ. Συνέχεια ανάγνωσης